İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, cuma günü Türkmenistan’da düzenlenen Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) zirvesinde yaptığı konuşmada, ABD ile yürütülecek diyaloğun başarıya ulaşması için karşılıklı saygının esas alınması gerektiğini söyledi.

Pezeşkiyan, “Diyalog ancak karşılıklı saygıya ve karşılıklı taahhütlere dayanıyorsa ve her türlü baskı ve tehditten uzaksa anlamlıdır” dedi. İran Cumhurbaşkanı, güç kullanma tehdidi altında yürütülen müzakerelerin gerçek bir müzakere sayılamayacağını belirterek ABD yaptırımlarının ticarete, enerji sektörüne ve bölgesel istikrara zarar verdiğini savundu.

Pezeşkiyan, pazartesi günü yaptığı açıklamada da ABD ile savaşın sona erdirilmesine yönelik müzakereleri anlamsız bulmuş, Washington’ı suikastlar, yaptırımlar ve baskılar uygulamakla ve verdiği sözleri tutmamakla suçlamıştı.

HÜRMÜZ BOĞAZI VE YAPTIRIMLARA İLİŞKİN ANLAŞMAZLIK

ABD ile İsrail’in şubat ayında İran’a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşın üzerinden yedi aydan fazla zaman geçmesine rağmen iki ülke arasındaki görüşmelerde ilerleme sağlanamadı. Nisan ayında ateşkes yapılmasına, haziranda bir mutabakat zaptı imzalanmasına ve eylül ayında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu marjında temaslar gerçekleştirilmesine rağmen taraflar, stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı konusunda anlaşamıyor.

Eylül sonunda New York’ta bir araya gelen ABD’li ve İranlı yetkililerin ardından Tahran, Hürmüz Boğazı’nın yedi gün içinde yeniden açılmasını öngören bir plan sunmuştu. İran, bunun karşılığında ABD’nin ekonomik yaptırımlarının kaldırılmasını da talep etmişti. ABD Başkanı Donald Trump öneriyi reddederken dolaylı görüşmelerin sürdürülmesine kapıyı tamamen kapatmadı. Trump ayrıca İran’a yönelik saldırıların yeniden başlayabileceği ihtimalini de dışlamadı.

Washington yönetimi bu süreçte İran’ın havacılık sektörüne yönelik yeni yaptırımlar uygulayarak ekonomik baskıyı artırdı. Sahada ise son haftalarda görece bir sakinlik yaşandığı, ABD’nin 1 Eylül’den bu yana İran’a saldırı düzenlemediği bildiriliyor. Buna karşın Hürmüz Boğazı’nda gemiler zaman zaman hedef alınmaya devam ediyor.