Avrupa ülkeleri, iklim değişikliğiyle birlikte yeni deniz yollarının açılması ve doğal kaynaklara erişimin kolaylaşması nedeniyle jeopolitik rekabetin yoğunlaştığı Arktika bölgesinde daha güçlü bir Avrupa varlığı istiyor.

Rovaniemi’de düzenlenen Avrupa Arktika Zirvesi'nde bir araya gelen liderler, özellikle Rusya’nın bölgedeki askeri varlığının güçlenmesine dikkat çekti. Zirve, AB’nin bu sonbaharda açıklaması beklenen yeni Arktika politikasında güvenliğin ilk kez merkezi bir konuma alınması öncesinde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Finlandiya Başbakanı Petteri Orpo, Arktika’nın Avrupa’nın güvenliği ve refahı açısından “çok önemli” olduğunu belirterek, bölgedeki tehditlere karşı somut adımlar atılması gerektiğini söyledi.

NATO da son dönemde Arktika’daki varlığını güçlendirdi. İttifak, Rusya’nın bölgedeki askeri faaliyetleri ve Çin’in artan ilgisi karşısında şubat ayında “Arctic Sentry” adlı yeni bir faaliyet başlattı. Finlandiya ve İsveç’in NATO üyeliğinin de ittifakın Arktika kapasitesini güçlendirdiği belirtiliyor.

YENİ DENİZ YOLLARI VE KAYNAK REKABETİ

Arktika’da buzulların hızla erimesi, yeni deniz ticaret rotalarının ortaya çıkmasının yanı sıra bölgedeki petrol, doğal gaz ve maden kaynaklarına erişimi de kolaylaştırıyor. Bu durum Rusya ve Çin’in yanı sıra Avrupa ülkelerinin bölgeye yönelik stratejik ilgisini artırıyor.

Avrupa ülkeleri ayrıca denizaltı kabloları ve boru hatları gibi kritik altyapıların korunması, Rusya kaynaklı hibrit tehditlere karşı ortak kapasitenin geliştirilmesi ve Arktika’da gözetleme ile savunma kabiliyetlerinin artırılmasını gündeme getiriyor. AB'nin mevcut politika çalışmalarında NATO ile daha yakın işbirliği, ortak tatbikatlar ve kritik altyapının korunması öne çıkıyor.