Komisyonun özel çocuk güvenliği panelinin çalışmalarının ardından gündeme gelen öneride, 13 yaşından küçük çocukların sanal medya platformlarına erişiminin yasaklanması öngörülüyor.

Bu metin her şeyden önce sembolik bir metin olmakla birlikte, milyonlarca Avrupalı gencin hayatını değiştirebileceği belirtiliyor.

Bir süredir beklendiği gibi, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 16 Eylül Çarşamba günü, çocukları ve gençleri sanal ağlara ve yapay zeka asistanlarına erişimlerini kısıtlayarak, bunlarla ilişkili sayısız riskten korumayı amaçlayan önerisini açıkladı.

Von der Leyen, temmuz ayında da yaptığı açıklamada çocukların sanal medyaya erişiminin yaş gruplarına göre kademeli biçimde düzenlenmesi gerektiğini söylemişti. 

Komisyonun hazırladığı çalışmalar, özellikle yoğun ekran ve sanal medya kullanımının çocukların refahı üzerindeki etkilerine dikkat çekiyor. Avrupa Komisyonu'nun Haziran ayında yayımladığı verilere göre Avrupalı gençler okul günlerinde ortalama 4,5 saat, hafta sonlarında ise 6,1 saat çevrimiçi zaman geçiriyor. Ergenlerin yüzde 14'ü ise günde 10 saatten fazla ekran başında kaldığını bildiriyor.

“EU Kids Act” olarak adlandırılan bu yasa, özellikle 13 yaşından küçüklerin sanal medyayı tamamen kullanmasının yasaklanmasını ve 13-15 yaş grubu için ebeveynleri veya vasileri tarafından engellenen ve denetlenen “mini hesaplar”ın oluşturulmasını öngörüyor; bu yaş grubundaki gençler kişisel hesap açamayacak.

Von de Leyen, “Her yaş grubunun kendine özgü hassasiyetleri vardır ve her yaş grubu için uygun bir koruma düzeyi olacaktır” dedi.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da Avrupa çapında daha ileri bir adım atılması çağrısında bulunuyor. Macron, 8 Eylül'de von der Leyen'e gönderdiği mektupta 15 yaşından küçüklerin sanal medya kullanımının AB genelinde yasaklanmasını istedi. Fransa'da 15 yaş altına yönelik benzer bir düzenleme Anayasa Konseyi tarafından ağustosta iptal edilmişti. Macron bunun üzerine Avrupa düzeyinde ortak bir düzenleme yapılmasını savunuyor.

Ancak AB ülkelerinde çocukların dijital hizmetlere erişimi konusunda mevcut yaş sınırları farklılık gösteriyor. Almanya ve Hollanda'da dijital rıza yaşı 16 iken, Belçika ve bazı İskandinav ülkelerinde 13 olarak uygulanıyor. Bu nedenle AB çapında ortak bir yaş sınırının belirlenmesi hukuki ve siyasi tartışmaları da beraberinde getiriyor.

Öte yandan çocuk güvenliği alanında çalışan bazı kuruluşlar, doğrudan yasak yerine platformların güvenlik önlemlerinin güçlendirilmesini ve yaşa dayalı kademeli erişim uygulanmasını savunuyor. 

132 kuruluş ve uzmanın von der Leyen'e gönderdiği mektupta, yaş kısıtlamalarının orantılı olması ve güçlü güvenlik önlemleriyle desteklenmesi gerektiği belirtildi.