Bulgaristan’da cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ikinci turu 1 Kasım Pazar günü yerel saatle 07.00’de başladı. 

Mevcut Cumhurbaşkanı Iliana Iotova ile eski geçici başbakan Andrey Guiurov’un yarıştığı seçim, Rusya-Ukrayna savaşı ve Karadeniz’de artan güvenlik geriliminin gölgesinde gerçekleşiyor. Oy verme işlemi yerel saatle 20.00’de sona erecek.

İlk turda oyların yüzde 34,7’sini alan Iotova, yüzde 32’de kalan rakibinin önünde yer almıştı. Ancak bu sonuç, kamuoyu yoklamalarında kendisine verilen yüzde 40 ila 47 arasındaki destek oranlarının altında kaldı.

Bulgaristan Sosyalist Partisi (BSP) üyesi olan 62 yaşındaki Iotova, Ukrayna’daki savaşın sona ermesi için Moskova ile diyalog kurulmasını savunuyor. NATO üyeliğini desteklemekle birlikte, Ukrayna’ya daha fazla silah ve para gönderilmesinin savaşı uzattığını ileri sürüyor.

Perşembe akşamı katıldığı televizyon tartışmasında, “Barış ancak müzakereler yoluyla sağlanabilir” diyen Iotova, Ukrayna’ya daha gelişmiş silahlar gönderilmesinin her iki tarafta da daha fazla yıkıma ve ölüme yol açacağını söyledi. Kendini “barışın cumhurbaşkanı” olarak tanımlayan Iotova, Karadeniz’deki saldırıların sona ermesi için de ateşkes ve barış görüşmelerini tek güvence olarak görüyor.

RAKİBİ RUSYA’YI DOĞRUDAN SUÇLUYOR

Iotova’nın rakibi, 50 yaşındaki eski geçici başbakan Andrey Guiurov ise Batı yanlısı muhalefetin desteğini alıyor. Guiurov, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırganlığını sona erdirmesi gerektiğini belirterek, Karadeniz’deki tehditlerin kaynağının açıkça ifade edilmesini istedi.

Guiurov, Iotova’yı Moskova’yı doğrudan suçlamamakla eleştirirken, Bulgaristan toplumunun Rusya ile ilişkiler konusunda derin biçimde bölünmüş olduğuna dikkat çekiliyor.

Ekim ayında Karadeniz’de ticari gemilere yönelik düzenlenen çok sayıda İHA saldırısında yaklaşık 30 kişi kaybolmuş, bunlardan 21’inin Bulgaristan kıyıları açıklarında olduğu bildirilmişti. Siyasi analist Teodor Slavev, Iotova’nın ilk turda beklenen desteği alamamasında bu saldırılar karşısındaki tutumunun etkili olduğunu değerlendirdi.

Iotova’nın selefi ve 2017-2026 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapan, bugün merkez sol Başbakan Roumen Radev de Iotova’ya destek veriyor. Radev, saldırıların Moskova’nın çıkarlarına hizmet ettiğini düşünmesine rağmen, doğrudan kanıt bulunmadığı gerekçesiyle Rusya’yı resmen sorumlu tutmaktan kaçındı.

SEÇİM KAMPANYASINDA YOLSUZLUK İDDİALARI

Eski gazeteci ve Sosyalist Parti'nin önde gelen isimlerinden Iotova, Avrupa Parlamentosu'nda görev yaptıktan sonra 2016 ve 2021 yıllarında Radev ile birlikte cumhurbaşkanı yardımcılığına seçilmişti. Radev'in istifasının ardından ocak ayında cumhurbaşkanlığı görevini devralan Iotova, nisan ayında yapılan parlamento seçimlerini kazanan siyasi kampın desteğiyle cumhurbaşkanlığı yarışına girdi.

Seçilmesi halinde 6,4 milyon nüfuslu Bulgaristan'da halk oyuyla cumhurbaşkanı seçilen ilk kadın olacak olan Iotova, aynı zamanda Avrupa Birliği'nin en yoksul ülkesi olan Bulgaristan'daki yoksulluk sorunuyla mücadele etme sözü veriyor.

Seçim kampanyası ise tartışmalardan uzak geçmedi. Muhalefet, Başbakan Radev'i Iotova lehine kampanya yürütmek için devlet kaynaklarını kullanmakla suçladı. Seçim Komisyonu iddiaları reddederken, Guiurov'un ekibi konuyu mahkemeye taşımak istiyor.

Bir hafta önce gerçekleştirilen ilk turda seçime katılım oranı yüzde 23'te kalmış ve tarihsel açıdan düşük seviyelerden biri olarak kaydedilmişti. 

Seçim, Bulgaristan toplumundaki Rusya ile ilişkiler ve Ukrayna savaşı konusundaki siyasi ayrışmayı da belirginleştiriyor. Ülkede seçmenlerin tercihinin, önümüzdeki dönemde Bulgaristan'ın diplomatik ve güvenlik politikalarının yönü üzerinde etkili olması bekleniyor.