Haiti’de çete şiddeti giderek derinleşirken, Birleşmiş Milletler (BM) ülkede yıl başından bu yana en az 5 bin 700 kişinin öldüğünü veya yaralandığını bildirdi.
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk, Cenevre’de BM İnsan Hakları Konseyi’ne yaptığı açıklamada, 1 Ocak-11 Eylül tarihleri arasında ofisinin en az 5 bin 700 kişinin çeteler veya çetelere yönelik operasyonlar sırasında öldürüldüğünü ya da yaralandığını belgelediğini söyledi.
Türk, aynı dönemde 230’dan fazla kişinin kaçırıldığını, 1.000’den fazla kadın ve kız çocuğunun ise cinsel saldırıya uğradığını belirtti. Gerçek rakamların muhtemelen daha yüksek olduğunu ifade etti.
ÇETELER YENİ BÖLGELERE YAYILIYOR
Amerika kıtasının en yoksul ülkesi olan Haiti, uzun süredir siyasi, ekonomik ve güvenlik krizleriyle karşı karşıya. Son yıllarda ise çetelerin cinayet, kaçırma, cinsel saldırı ve çocukları silahlı gruplara katma faaliyetleri nedeniyle güvenlik krizi daha da ağırlaştı.
Türk, başkent Port-au-Prince’in bazı bölgelerinde çetelerin faaliyetlerinin sınırlandırılmasında ilerleme sağlanmasına rağmen, silahlı grupların yeni bölgelere yayıldığını belirtti.
Çetelerin özellikle Batı ve Güneydoğu bölgelerinde yeniden ortaya çıktığını ifade eden Türk, grupların faaliyet biçimlerini değiştirerek yayılmaya devam ettiğini söyledi.
GÜVENLİK GÜÇLERİ VE ÖZSAVUNMA GRUPLARINA ELEŞTİRİ
BM yetkilisi, yalnızca çetelerin değil, çetelere karşı yürütülen operasyonların ve bazı silahlı grupların faaliyetlerinin de ciddi insan hakları ihlallerine yol açtığını belirtti.
Türk, güvenlik güçlerinin aşırı ve orantısız güç kullandığı yönündeki iddialara dikkat çekerken, “özsavunma grupları” olarak adlandırılan bazı yapıların gerçekleştirdiği yargısız infazlarda da yıl başından bu yana yaklaşık 280 kişinin öldüğünü veya yaralandığını açıkladı.
Türk ayrıca, suç ağlarının arkasında bulunan ve bu yapılardan ekonomik veya siyasi çıkar sağlayan güçlü kişilere yönelik yaptırımların genişletilmesi çağrısında bulundu.
ULUSLARARASI GÜCÜN GÖREV SÜRESİ UZATILDI
BM Güvenlik Konseyi, salı günü Haiti’de çetelerle mücadele amacıyla oluşturulan uluslararası gücün görev süresini 31 Mart 2027’ye kadar altı ay uzattı.
Nisan ayında faaliyetlerine başlayan Çete Bastırma Gücü (FRG) kapsamında Salvador, Guatemala, Jamaika, Moğolistan, Çad ve Sri Lanka gibi ülkelerden personel bulunuyor.
Gücün başlangıçta 5 bin 500 üniformalı personel ve 50 sivile ulaşması planlanmıştı. Ancak ABD’nin BM Büyükelçisi Mike Waltz, şu anda sahada yalnızca yaklaşık 1.500 askerin bulunduğunu, önümüzdeki aylarda 4 bin personelin daha konuşlandırılmasının beklendiğini söyledi.
Volker Türk ise uluslararası gücün tam ve hızlandırılmış biçimde konuşlandırılması, ancak bunun güçlü insan hakları güvenceleriyle birlikte yürütülmesi çağrısında bulundu.
BM yetkilisi, güvenlik koşullarının iyileştirilmesinin Haiti’de özgür ve adil seçimlerin düzenlenebilmesi açısından da önem taşıdığını vurguladı.