İklim değişikliğinin hükümetlerin öncelikli gündemi haline gelmesi ve sağlık sistemlerinin etkilerine karşı korunması için küresel sağlık acil durumu ilan edilmesi çağrısı yapıldı.

Tıp dergisi The Lancet tarafından yayımlanan Lancet Countdown raporunun 10’uncu baskısı, 30 ülkeden 146 araştırmacının katkısıyla hazırlandı. Rapor, iklim değişikliğinin dünya nüfusunun sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendirirken, hükümetlerin ve uluslararası kuruluşların daha kapsamlı ve uzun vadeli önlemler alması gerektiğine dikkat çekti.

Raporda, iklim değişikliğinin etkilerinin küresel müdahaleden daha hızlı ilerlediği belirtildi. Lancet Countdown İcra Direktörü Marina Romanello, Paris İklim Anlaşması’nın imzalanmasından 10 yıl sonra elde edilen bulguların açık olduğunu belirterek, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerinin yalnızca artmadığını, aynı zamanda hızlandığını söyledi.

Romanello, iklim değişikliğinin “küresel sağlık acil durumu” olarak tanınmasını istediklerini ifade etti. Bu kapsamda, Dünya Sağlık Örgütünün (DSÖ) salgın hastalıklara karşı yürüttüğü müdahalelere benzer şekilde, ülkeler arasında koordineli bir acil müdahale mekanizması kurulması önerildi. Amaçlarının birbirini izleyen krizlere geçici yanıtlar vermek değil, uzun vadeli ve tutarlı bir mücadele yürütmek olduğunu vurguladı.

YAKLAŞIK 3 MİLYON KİŞİ HAYATINI KAYBETTİ

Rapora göre, 2016-2023 döneminde iklim değişikliği dünya genelinde sıcaklık kaynaklı yaklaşık 3 milyon ölüme neden oldu. Verilerin eksiksiz olduğu son yıl olan 2023’te ise sıcaklarla bağlantılı yaklaşık 710 bin ölüm kaydedildi. Bu sayının, sıtma veya HIV nedeniyle yaşanan ölümlerden daha yüksek olduğu belirtildi.

Araştırmacılar, 2023’te sıcaklık kaynaklı ölümlerin üçte ikisinden fazlasının insan faaliyetlerinden kaynaklanan iklim değişikliğiyle bağlantılı olduğunu tahmin ediyor.

Sydney Üniversitesi’nden Profesör Ollie Jay, insan kaynaklı küresel ısınmaya atfedilebilecek ölüm oranının hesaplanması için ülkelerin kaydettiği sıcaklık kaynaklı ölüm verilerinin incelendiğini açıkladı. Araştırmacılar, iklim değişikliğinin yaşanmadığı varsayımsal bir senaryoda da meydana gelebilecek ölümleri hesaplamadan çıkararak, küresel ısınmanın etkisini belirlemeye çalıştı.

Araştırmacılar, 9-20 Kasım tarihlerinde düzenlenmesi planlanan COP31 öncesinde yayımlanan raporun, iklim krizinin yalnızca çevresel değil, aynı zamanda acil ve küresel ölçekte ele alınması gereken bir halk sağlığı sorunu olduğunu ortaya koyduğunu belirtiyor.