Birleşmiş Milletler, dünya genelinde doğayı koruma ve bozulan ekosistemleri yeniden canlandırma çalışmalarında şimdiye kadarki en yüksek düzeye ulaşıldığını açıkladı. Perşembe günü yayımlanan 99 sayfalık rapora göre, 149 ülkede toplam 252 milyon hektarlık alanın restorasyonu için çalışmalar yürütülüyor.

BM Çevre Programı’nın (UNEP) Nairobi’deki Ekosistemler Bölümü Müdür Yardımcısı Doreen Robinson, raporun sonuçlarını değerlendirirken bunun şimdiye kadar kaydedilen en büyük doğa restorasyonu operasyonu olduğunu belirtti.

Ancak raporda, mevcut ilerlemenin 2030 yılı için belirlenen küresel hedefleri karşılamaya yetmediği vurgulandı. Değerlendirme, Ermenistan’da hafta sonuna kadar devam edecek olan BM Biyoçeşitlilik Konferansı COP17 sırasında yayımlandı. Konferansta ülkeler, biyoçeşitliliğin korunmasına yönelik geciken taahhütlerini hızlandırmanın yollarını arıyor.

Rapora göre, restorasyon çalışmalarının 232 milyon hektarlık bölümü karasal alanlarda gerçekleştiriliyor. İç sulardaki çalışmalar 11 milyon hektarı, deniz ve kıyı ekosistemlerindeki çalışmalar ise 5,7 milyon hektarı kapsıyor.

Karasal ekosistemlerde restorasyon hedeflerinin yaklaşık yarısına ulaşılmış durumda. Buna karşılık tatlı su, deniz ve kıyı ekosistemlerinde ilerleme hedeflerin oldukça gerisinde kalıyor. Raporda, özellikle bu ekosistemlerin hızla bozulmaya devam ettiği uyarısı yapılıyor.

BM’nin 2021-2030 dönemini kapsayan Ekosistem Restorasyonu On Yılı girişimi ve 2022’de kabul edilen Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi, doğa kaybını durdurmayı ve ekosistemleri korumayı amaçlıyor. Uluslararası anlaşma kapsamında ülkeler, 2030 yılına kadar kara ve deniz alanlarının en az yüzde 30’unu koruma taahhüdünde bulunmuştu.

2030 HEDEFLERİ İÇİN ÇALIŞMALAR ÜÇ KATINA ÇIKARILMALI

Raporda, 2030 yılına kadar bir milyar hektarlık alanın restore edilmesi hedefi doğrultusunda mevcut çalışmaların hızının üç katına çıkarılması gerektiği belirtildi. Bu hedefe ulaşılabilmesi için finansmanın da önemli ölçüde artırılması, özellikle özel sektörün daha fazla kaynak sağlaması gerektiği vurgulandı.

Doğa restorasyonu çalışmaları, ekosistemlerin yeniden canlandırılmasının yanı sıra istihdam yaratılmasına da katkıda bulunuyor. Rapora göre, bu alandaki çalışmalar kapsamında yaklaşık bir milyon kişilik istihdam oluşturuldu. BM’nin 2030 yılı için belirlediği hedef ise 32 milyon istihdama ulaşmak.

ÇİN İLK SIRADA

Karasal alanların restorasyonunda Çin, 137 milyon hektarla diğer ülkelerin ve bölgelerin açık ara önünde yer alıyor. Çin’i Moğolistan, Kazakistan ve Etiyopya izliyor.

Rapor, restorasyon çalışmalarında kaydedilen ilerlemenin önemine dikkat çekerken, biyoçeşitlilik kaybını durdurmak ve küresel koruma hedeflerine ulaşmak için mevcut çabaların çok daha hızlı ve kapsamlı biçimde sürdürülmesi gerektiğini ortaya koyuyor.