Abdullah Öcalan Sosyal Bilim Akademi Üyesi Duran Kalkan, Medya Haber TV’ye önemli değerlendirmelerde bulundu.
Rojhilat şehitlerini anarak konuşmasına başlayan Duran Kalkan, Rojhilat gençliğinin Kürdistan’ın dört parçasındaki özgürlük mücadelesine önemli katkılar sunduğunu vurgularken, şehitlerin mücadele miraslarına sahip çıkılması gerektiğini kaydetti. PKK’nin 48’inci kuruluş yıl dönümüne ilişkin değerlendirmelerde bulunan Kalkan, hareketin tarihsel gelişiminde şehitlerin belirleyici rolü olduğunu söyledi. PKK’yi Önderlik ve şehitler hareketi olarak tanımlayan Kalkan, PKK’nin kuruluşundan bugüne kadar ortaya çıkan değerlerin büyük bedeller ve mücadele sonucunda yaratıldığını belirterek, bu mirasın gelecek kuşaklara aktarılmasının önemine dikkat çekti. Önder Apo’nun düşünsel, örgütsel ve mücadele pratiğiyle hareketin gelişimine öncülük ettiğini savunan Duran Kalkan, Önderlik gerçeğinin PKK’nin yarattığı temel değerlerden biri olduğunu ifade etti.
Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne ilişkin son açıklamalara ve yaşanan gelişmelere değinen Kalkan, 27 Şubat 2025 yılında Önder Apo’nun çağrısıyla başlayan sürecin önemli bir aşamaya geldiğini belirtti. Sürecin ilerlemesi için Önder Apo’nun özgür çalışma koşullarının sağlanması gerektiğinin altını çizen Kalkan, mevcut gelişmelerin henüz somut bir statü değişikliği anlamına gelmediğini kaydetti. Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nde sorumluluğun yalnızca PKK’ye yüklenmesine tepki gösteren Kalkan, hareketin üzerine düşen adımları attığını, bundan sonraki aşamada devlet ve iktidarın hukuki ve siyasi düzenlemeleri hayata geçirmesi gerektiğine vurgu yaptı.
Zindanlarda yaşanan hak ihlallerine ve hasta tutsakların durumuna dikkat çeken Kalkan, tutsak Tuncer Sağlam’ın yaşamını yitirmesini Barış ve Demokratik Toplum Süreci açısından önemli bir kayıp olarak değerlendirdi. Uzun süredir cezaevinde bulunan tutsakların tahliye edilmemesine tepki gösteren Kalkan, cezaevlerinden cenazelerin çıkmasının barış ve demokratikleşme beklentileriyle bağdaşmadığını ifade etti. Uzun süreli tutsakların tahliye edilmemesini sürecin önündeki engellerden biri olarak değerlendiren Kalkan, hukuki düzenlemelerin biran önce hayata geçirilmesi ve cezaevlerindeki uygulamaların değiştirilmesi çağrısında bulundu.
Abdullah Öcalan Sosyal Bilim Akademisi üyesi Duran Kalkan’ın değerlendirmeleri şu şekilde:
HPG tarafından Rojhilat, Urmiye şehitleri açıklandı. İsterseniz şehitleri anarak başlayalım.
Bir süredir HPG-BİM, Rojhilat gençlerinin Bakûr’da, Başûr’da yürütülen özgürlük mücadelesine katılıp şehit düştüklerini açıklıyor. Grup grup, şehir şehir açıklamalar oldu. Ben öncelikle bu yoldaşları, onlar şahsında tüm özgürlük mücadelesi şehitlerimizi saygı, sevgi ve minnetle anıyorum. Rojhilatê Kürdistan gençliği hem kendi zemininde direndi hem de diğer parçalardaki özgürlük mücadelesine büyük değerler kattı. Bakûr’da savaştı, Rojava’da savaştı, Başûr’da savaştı. Nerede özgürlük mücadelesi varsa oraya gitti, katılım gösterdi. Hem de bunu şehadet çizgisinde yürütülen bir mücadele biçiminde sürdürdü. Bu düzeyde değerlidir, yurtseverdir, bilinçlidir Rojhilat gençliğimiz. Bu kuşkusuz toplumun bilinçli olmasından geliyor. İşte sürece göre tutum alıyorlar. Özgürlük davalarından asla vazgeçmiyorlar. Kürtlük bilinci, Kürdistan bilinci oldukça yüksek. Son derece cesur ve fedakarlar.
Şunu bir tanık olarak net biçimde söyleyebilirim. Gerçekten de Bakûr’daki mücadeleye de Rojava’daki mücadeleye de çok büyük değerler kattılar. Çok yiğit savaşçılardı hepsi, kadınları ve erkekleri. Komutan oldular, savaşçı oldular. Her türlü cesareti ve fedakarlığı gösterdiler. Dolayısıyla Rojhilat gençliğimiz bu değerleri bilmeli. Kendi bilincini bununla oluşturmalı. Bu şehitlerin izinden gitmeyi bilmeli. İnanıyoruz, asla bu izden ayrılmayacak. Rojhilat’ın özgürlüğü için de, tüm Kürdistan’ın özgürlüğü için de, İran’ın, Ortadoğu’nun demokratikleşmesi için de büyük bir cesaret ve fedakarlıkla mücadele edecek. Rojhilat halkımız şehitleriyle gurur duymalıdır. Onur abidesi onların her biri. Kızları, oğulları gerçekten de ülkeye ve halka bağlı kaldılar, sadık kaldılar. Her zaman bu kahramanlarla onur duyulmalıdır. Onlardan güç alınmalıdır.
Bu temelde bir kere daha Rojhilat şehitlerimizi anıyorum saygı ve minnetle. Şehit ailelerimizi selamlıyorum. Rojhilat halkımızın yürüttüğü özgürlük ve demokrasi mücadelesinde başarılar diliyorum. Tabii bu ilanlar Kasım ayında oluyor. Kasım ayı parti ayımız. Büyük şehitler verdiğimiz ay. Her şeyden önce Dersim direnişçilerinin, Seyit Rıza ve arkadaşlarının idam edildiği ay. Şehadetlerinin 89. yıl dönümü yaşanıyor, yanlış hatırlamıyorsam. Her alanda anılıyor. Seyit Rıza ve yoldaşları şahsında tüm Dersim şehitlerini ve Kürdistan Özgürlük Mücadelesi şehitlerini bir kere daha anıyorum. Gerçekten de büyük bir yara. Tayyip Erdoğan başbakanken, yeni yönetime geldiğinde bunları dile getirdi. Dersim’de soykırım olduğunu söyledi. Kemal Kılıçdaroğlu’nun doğru tutum takınmadığını ifade etti bu noktada. Verilen sayıların az olduğunu söyledi. Arşivlerin daha fazla olduğunu, Dersim’de olanın soykırım olduğunu açıktan ifade etti. Herkes de bunu değerli buldu.
DEVLET DERSİM’LE YÜZLEŞEREK KÜRT GERÇEĞİNİ KABUL EDEBİLİR
En azından resmiyete kavuşturmayı ve devletin toplumdan özür dilemesini bekledi. Dersimliler her yerde haykırıyorlar. Ama sonu gelmedi. Hâlâ mezar yerleri bile belli değil. Oysaki bu insanların aslında Cumhuriyet’in kuruluşuyla bir çelişkileri yoktu. Cumhuriyet’e giden yolda en büyük desteği Kürtler verdiler Mustafa Kemal ve arkadaşlarına. Bu Kürtler içerisinde en önde gelenler de Dersimliydiler. Daha sonraki politikalarla çeliştiler. O politikaların ne olduğunu, Cumhuriyet’in kuruluş ilkelerini ne kadar temsil edip etmediğini biliyoruz. Gerçekten de bu durumlar değerlendirilmeli. Doğru bir tutum bu açıdan geliştirilmeli. Dersim halkının bu kahramanlarının, öncülerinin mezarlarını görmeye hakkı var. Onlara sahip çıkma hem hakları hem de görevleri. Bunu yerine getirmek istiyorlar. Bu gerçekliğe saygı duyulmalı. Bu temelde çağrı yapıyorum AKP yönetimine. Bu işe Dersim’den başlanabilir.
Devlet, Dersim’le yüzleşerek Kürt gerçeğini kabul edebilir. Kürt sorununun çözümüne adım atabilir. Çünkü kendileri de çok iyi biliyorlar. Dersim’de öyle çok birilerinin uydurduğu gibi isyan filan olmadı. Nasıl bir planlı saldırı olduğunu, insanların ölmemek için direnmeye çalıştığını, mağaralarda, derelerde nasıl katledildiklerini, kadınların, gençlerin nasıl kendilerini sulara attığını, Dersim’in kayıp kızları diye bir mesele var hâlâ. Şimdi Şengal’in kadınları araştırılıyor, DAİŞ kaçırdı, bulunamıyor ama bunun öncesi de var. Dersim’de yaşanan da ondan farklı değildi, az da değildi. Bu bakımdan gerçekten de devlet şeyleri ortaya koyabilir. Seyit Rıza kendisi gitti, görüşmek istedi. Çağrı üzerine gitti. Hiç de farklı bir tutum da takınmadı. Dolayısıyla devletin gerçekten de yüzleşmesi, Kürt karşıtı zihniyet ve siyaseti terk etme sürecini Dersim’le yüzleşerek başlatması yerinde olur. Çağrımız bu temelde.
Tabii Kasım ayında PKK’nin de büyük şehitleri var. Parti ayımız, direniş ayımız, parti şehitlerimiz oldu. Başından sonuna kadar. Daha ilk ülkeye dönüşte Şahin Kılavuz ve arkadaşlar Kasım ayının sonuna doğru şehit düştüler. Yine Botan’da Delal ve Azê yoldaşlar şehit düştüler. Bu arkadaşlar kadın özgürlük mücadelemizin, kadın gerillalaşmasının öncüleriydiler. Kerim yoldaş, Reşit yoldaş şehit düştüler Zagros alanındaki o büyük mücadele içerisinde. Bunlar da Botan’ın komutanlaşmış yiğit gençleriydi, kişilikleriydiler. Şilan yoldaş şehit düştü. Kasım sonunda, 29 Kasım’dı, yanlış hatırlamıyorsam. Kasım ayının her gününde büyük şehitlerimiz var. Bu yoldaşları ve onların şahsında tüm Kasım ayı şehitlerimizi saygı, sevgi ve minnetle anıyorum. Amaçlarını başarma ve anılarını yaşatma sözümüzü yineliyorum. Anıları bugün yayılan, gelişen, büyüyen mücadelemizde yaşıyor ve her zaman yaşayacak.
Dersim katliamına dikkat çektiniz. Tabii bu saldırılara karşı PKK öncülüğünde 1978’de büyük bir mücadele başlatıldı ve dikkat çektiğiniz değerler yaratıldı şehitler öncülüğünde. 48. yıl dönümünde bu gerçekliğe nasıl yaklaşılmalı, nasıl değer biçilmeli?
Evet, şunu hep ifade ettik. PKK bir önderlik ve şehitler hareketi. Bu ne anlama geliyor? Basit bir propaganda değil. Gerçekte yaşanmış bir anlamı var, değeri var. Şu anlama geliyor. En küçük adımından en büyük gelişimine kadar, ilk bir sözünden bütün düşünce ve eylemine kadar her şeyin yaratılışında Önder Apo öncülük etti. Önder Apo’nun yaratıcı düşüncesi, emeği, çabası, iradesi bütün bu gelişmeleri yarattı. Mücadele ederek, çalışarak, gelişme yaratarak önder oldu Önder Apo. Yoksa birilerinin böyle bir sıfat takmasıyla olmadı. Herhangi bir unvan verme de değildi. Masa başında da olmadı. Sıfırdan, tarihin en anlamlı ve önemli gelişmelerini yaratan çalışmayı, mücadeleyi yürüterek her yerde, ülkede, ülke dışında, İmralı zindanında direnerek önderlik gerçeğini geliştirdi, ortaya çıkardı. Bunun doğru anlaşılması lazım. Önderlik gerçeği PKK’nin yarattığı en büyük değerdir, PKK mücadelesinin. Kürt halkının en önemli eksikliğini gidermiştir bu.
Günümüzde Kürdistan sınırlarını da aşarak bütün ezilenlerin ihtiyaç duyduğu bir gelişmeyi ortaya çıkarmıştır. Önderlik gerçeği gerçekten de bütün ezilenlerin kurtuluşuna yol gösteren düşünce gücünün, çözüm gücünün yaratıcısı olmuştur. Bunu Kürtler iyi biliyorlar, iyi anladılar, iyi sahipleniyorlar. İnanıyoruz, bu her zaman olacak. Kürt gençliği nesilden nesile bu değeri daha derinden anlayacak, daha kapsamlı anlayacak, daha güçlü sahip çıkacak, daha başarıyla izleyecek, uygulayacak önderlik hakikatini. Önder Apo dedi, “PKK Şehitler Partisi’dir.” Şehitlerin PKK biçiminde var olduğunu, yaşadığını söyledi. PKK’nin Haki Karer’in anısının örgütlenmesi olduğunu ifade etti. Gerçekten de ilk adımından örgütsel varlığının sona erdirilmesi kararına kadarki süreçte tüm gelişmeler şehadet çizgisinde oldu. Şehadet çizgisinde mücadele edilerek yaratıldı. Şehitler verilerek, kan dökülerek yaratıldı. Bu yüzlerce değil, binlerce değil, on binlercedir.
Sadece erkeklerden oluşmuyor. Bunun öncülüğünü kadınlar yaptılar. En büyük mücadeleciliği kadınlar gösterdiler. Dağda yaptılar, bunu zindanda yaptılar. Toplumsal çalışmada yaptılar. Bu bakımdan PKK bir şehitler gerçeği oldu. Nitekim Mayıs 2025’te PKK’nin örgütsel varlığının feshedildiği kongrede, kongre yarattığı değerleri halka emanet etti. En başta da Önderlik ve şehitler gerçeğini bu temelde halka emanet etti. Şehitlere emanet etti. “Önderlik ve şehitler çizgisini doğru anlayın. Her zaman sahip çıkın, bu çizgiden asla vazgeçmeyin, kopmayın” dedi. Bu çok önemliydi. Bu süreç böyle devam ediyor. Geçen 5-6 yıl içerisinde şehit düşüp de ilan edilemeyen yüzlerce şehit yoldaş, geçtiğimiz 3 ay içerisinde Bakûr’da, Başûr’da, Rojhilat’ta, Rojava’da, yurt dışında ilan edildiler. Hala Rojhilat’ta sürüyor. Yaşayan canlı gerçeklerin onlar olduğu açığa çıkıyor.
PKK KÜRT HALKINI YOK OLUŞ NOKTASINDAN KURTULUŞA GETİRDİ
Tüm halk şunun bunun şehidi ya da evladı demiyor. Kendi şehidi olarak sahipleniyor. Böyle bir bilinçlendirici, örgütleyici, toplumsallaştırıcı, uluslaştırıcı gerçekliği var şehitlerimizin. Demokratik ulus çizgisi şehitler öncülüğünde gelişiyor, gerçekleşiyor. Hayat buluyor. Bilinçlendiren, eğiten, örgütleyen, cesaret ve fedakarlık aşılayan gerçeklik, şehitler gerçeği oluyor. Dolayısıyla tabii PKK değerlerinin en canlı yaşayanları Önderlikle birlikte şehitler gerçeğidir. Bu her zaman böyle. Ve böyle de olacak. Önder Apo’nun ve kahraman şehitlerimizin yarattığı öncülük, önderlik değerleri Kürt toplumsallığında, Kürt halkının özgür varlığında, Kürt demokratik uluslaşmasında hep yaşayacak. Bu gerçeklikleri temsil edecek. Bunun dışında Kürtlüğün var olması mümkün değil. PKK’nin yarattığı değerler çok. Şu denilebiliyor, Kürdistan açısından ne yaratmadı ki? Ölüm döşeğinden yeniden diriltti. Bir diriliş hareketi diyoruz. Ölüyü diriltti. Sıfırlanmış yok oluş noktasından kurtuluşa getirdi.
Köleliğin en ağır durumundan özgürlük bilincini, iradesini kazanmaya ve özgür yaşamaya getirdi. Kürdistan’da soykırım altında yok oluşu ortadan kaldırarak özgürce var oluşu ortaya çıkardı. Özgürlük adına tüm gelişmelerin, değerlerin yaratıcısı oldu. PKK, işte Önder Apo dedi, sonu gelmeyen bir roman, bir şiir, bir türkü. Hep böyle kalacak. Devam ediyor. Örgütsel varlığı sona erebilir. Farklı örgüt biçimleriyle, stratejilerle, politikalarla Kürt halkı özgürlük mücadelesini yürütebilir, demokrasisini geliştirebilir. Ama bütün bunlar PKK’nin yarattığı değerler üzerinde gerçekleşir. Bütün bu noktada özgürce var olma ve yaşama temelini PKK attı. Dolayısıyla sönmeyen bir ışık oldu hep. Bu hep böyle kalacak. Çok önemli bir yaratışı da PKK’nin kuşkusuz kadın özgürlük devrimiydi. Kadın özgürlük hareketi ve mücadelesinin gelişimiydi. Şehitler gerçeğinde ifade ettik. Serhildan’da kadın öncülüğü başat oldu. Bir bütün olarak ideolojik, örgütsel çizgi öncülüğünü özgür kadın hareketi yaptı. Hem öncülük etti, doğruya çekti hem de cesaret ve fedakarlık aşıladı. Zaferin güvencesi oldu, başarının yaratıcısı oldu. Kadın özgürlük çizgisinde özgürleşen bir Kürt toplumu ortaya çıkardı. Tarihin derinliklerinde kalmış bu erkek geriliğini, egemenliğini, bireyciliğini kırdı. Hala da bu temelde mücadele sürüyor.
27 Kasım PKK’nin 48. kuruluş yıl dönümü. 25 Kasım da kadın üzerindeki erkek şiddetine karşı mücadele günü. Önemli bir gün, çok anlamlı bir gün. PKK’nin kuruluşuyla doğrudan bağlı olan bir gün. PKK erkek egemen zihniyeti, sistemi, duyguyu, düşünceyi kırdı. Kadın özgürlüğü temelinde kadının da erkeğin de yeniden doğuşunu, gelişimini yarattı. Sadece şiddete karşı mücadele değil, gerçekten de özgürlük devriminin en güçlü gelişimini, gerçekleşmesini sağlattı. Kadın üzerindeki şiddete karşı mücadeleyi kadın özgürlük devrimi haline getirdi. Bütün demokratik devrimlerin, toplumsal devrimlerin öncülüğünü yapan kadın özgürlük devrimi düzeyine getirdi. Bu da çok önemli bir değer. Dolayısıyla bugün kadınlar her tarafta açıklamalar yapıyorlar, 25 Kasım’da egemen erkek şiddetini protesto etmek, ona karşı özgür duruşu, özgür yaşam taleplerini haykırmak üzere. Ben bütün bu çabaları, mücadeleleri selamlıyorum. Gerçekten de erkek zihniyetinin bu vesilelerle çok daha derinden sorgulanması gerektiğini ifade ediyorum. Bütün erkekleri de kendilerini de köleleştirmenin başlangıcı olan şiddet, özellikle kadın üzerindeki şiddet yaklaşımından uzak durmaya, kendilerini sorgulamaya çağırıyorum.
Bu değerlerin ortaya çıkardığı bir de süreç var, Barış ve Demokratik Toplum Süreci. Yeni açıklamalar var sürece dair. Bundan dolayı yeni gelişmelerin olduğu veya olacağı şeklinde değerlendirmeler var. Bu böyle midir? Ne kadar katılırsınız? Çünkü bir önceki programda daha çok mevcut değerlendirmeler tıkanıklığın olduğu yönündeydi.
Ben yine bu programda da tarihi İmralı direnişini ve Önder Apo’yu saygıyla selamlamak istiyorum. İmralı direnişi çözüm üretmeye, gelişme yaratmaya devam ediyor. Barış ve Demokratik Toplum Süreci, 27 Şubat 2025 çağrısıyla başlayan süreç, besbelli ki çok önemli bir noktaya gelmiş bulunuyor. Durum dalgalı yalnız, böyle işte olumlu açıklamalar da var, karamsar açıklamalar da var. Son zamanlarda çeşitli çevrelerden olumlu açıklamalar geldi. İnşallah dedikleri gibi olur. Başka ne diyelim? Yönetimimiz de hareketimizin tutumunu açıkladı. Bütün bunları değerlendirdi, ciddiye aldı açıklamaları. Doğru anlaşılması için ve bir de ön açmak, yeni gelişmelerin, adımların atılmasını sağlamak amacıyla söz konusu açıklamayı yaptı. Gayet açıktı, anlaşılırdı. Süreç itibarıyla hareketimizin, yönetimimizin tutumunu ve yaptıklarını ortaya koydu. Attığı adımları ortaya koydu. Böylece ucuz biçimde yönetimimizi suçlayan, engelmiş gibi gösteren anlayışların doğru olmadığını gösterdi.
Gerçekten de büyük bir hakaret, haksızlık. Kendimiz için hiçbir şey istemedik biz. Önder Apo sürdürüyor, baş müzakereci olarak. Herkes değerlendiriyor, diyorlar, “Bu iş üstten başlamalı, yönetimden başlamalı.” Biz böyle bir şey söylemedik. Tek bir şey söyledik. Bu süreci başarıya ancak Önder Apo götürür. Dolayısıyla Önder Apo özgürce çalışırsa, yaşarsa, yönetirse bu süreç başarıya gider. Bu sürece katılanlar herhalde başarılı olsun diye katılıyorlar. Gerçekten böyleyse ve başarı istiyorlarsa başarının yolunu gösterdik ya. Bu en doğru olandı, doğal olandı. Hukuki olarak da en kolay yapılacak olandı. Bazıları diyor, “O çok zordur, en zordur, toplum tepki gösteriyor.” Öyle bir şey yok. Bunların hepsi uydurmadır. Öyle böyle anket yapıyoruz diyorlar, kamuoyu yoklaması. Bilmem şöyle tepki var, böyle tepki var Önder Apo’ya. Tabii hakkında her şeyi söylüyorsunuz her gün. Bir kelime söylemesine, Türkiye toplumuna düşüncelerini biraz ifade etmesine izin vermiyorsunuz. Bir linç hareketi sürmüş 28 senedir, 40 senedir. Ondan sonra da deniliyor ki Türkiye toplumunun şurasından tepki var, burasından tepki var. Bu tepki yaratılmış tepkidir. Toplumun tepkisi değil. Hele açılsın önü.
Önder Apo da kendi tutumunu, görüşlerini ortaya koysun. Bakalım ne olacak? Eğer gerçekten söylediklerine inanıyorlarsa korkmasınlar. Niye korkuyorlar da önünü kapalı tutuyorlar hala? Bu bakımdan gerçekçi değil bütün bunlar. Öyle bir baskı filan yok, tamamen yönetimin, devletin ve iktidarın zihniyet ve siyasetiyle bağlı. Değiştirmediler siyasetlerini, zihniyetlerini hâlâ. Diyorlar, “Evet, süreçte kararlıyız, işte demokratikleşme de gerekli” diyorlar ama bunun gereklerine göre bir çalışma, çaba içerisinde değiller. Türkiye toplumuna bunu anlatmadılar. Önder Apo’nun, hareketimizin yaptıklarının karşılığı olarak Önder Apo’ya çalışma imkanı yaratmadılar. Yaratmıyorlar. Çok az, sınırlı. “Su olmayan havuzda yüzmem isteniyor” diye eleştiri yaptı Önder Apo. Bu bakımdan biz makul olanı istedik. 28 senedir İmralı’da tutuluyor. Zaten hukuken çıkması gerekiyordu. Umut hakkından yararlanması lazımdı. Bunu Devlet Bahçeli de söyledi. Çağrı yaptı, “Gel Mecliste konuş” diye. Biz başka bir şey demiyoruz ki. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin söyledikleri, çağrıları uygulansın. Ama bunlar uygulanmadı.
HALKIMIZ VE DOSTLARIMIZ ALDANMAMALIDIR
Bu anlamda olmayanı olmadı diye söylememizde herhalde bir kusur olamaz. Bunu net ifade edelim. Biz bunu istedik. Bu, Önder Apo’nun hakkı. Hukuki olarak en uygun yapılabilecek olan. Siyaseten süreci yürütmede bu işi en başarıyla yürütecek, başarıya götürecek hakikat. Başkası yapamaz. Bunları söyledik, anlaşılır bir durumdu. Hala bunun geçerli olduğunu söylüyoruz. Şimdi evet, gelinen nokta ne olabilir? Açıklandı, Önder Apo bir süredir, “Evet, statü belli olsun da yeni yere öyle geçeyim” demişti. Şimdi yer değiştirildi, açıklandı. Yeni yere geçti, ifade edildi. Zaten bir süredir giden heyetle o alanda görüşüyormuş. Fakat öyle bir konu, herhangi bir şey değil. Önder Apo’nun ilk gittiği zaman oraya başka arkadaşlar gidene kadar kaldığı yerdir.
Yıkılmış, yeniden yapılmış. Cezaevi içerisinde, biraz daha genişletilmiş, maddi imkanı artmış yer diyelim. Bir statü değişikliği yok. Buna göre çalışma koşullarında bir değişiklik ciddi biçimde yok. Bunun olacağı belirtiliyor. Bazıları açıklamalar yaptılar. Dedik ya, inşallah öyle olur. Bekliyoruz. Gerçekten oluyor mu, olmuyor mu? Her şey mücadeleyle oluyor. Halkımız, dostlarımız aldanmamalılar. Öyle olmuş, gerçekleşmiş bir şey yok. Özgürlük ve demokrasi mücadelesini yürüttüğümüz ölçüde, örneğin işte demokrasinin gereklerini, anlamını, önemini Türkiye toplumuna yaydığımız ölçüde, dünya halklarıyla daha sıkı ittifak, ilişki kurup mücadeleyi geliştirdiğimiz ölçüde bu değişiklikler oluyor, olacak. Şunu söyleyelim, yönetimimiz açıkladı.
Gerçekten de biz hareket olarak attığımız adımlarla şu noktaya getirdik. Artık Türkiye’yle, eğer planlı, bilinçli bir askeri saldırı içerisine girilmezse, silahlı çatışma etkenleri ortadan kalkmıştır. Bunları kaldırdık. Bu anlamda, bu düzeyde bir silahsızlanma oldu. Buradan öte benzer biçimde yapabileceğimiz bir şey yok. Bundan ötesi Türkiye’ye dönüştür gerçekten de. Bunun için de evet, siyasi ve hukuki gereklerin yerine getirilmesi gerekiyor. İktidarın ve devletin adımlar atması lazım. Oluşturduğu çerçeve yasayı uygulayacaksa buna öncülük edecek olan Önder Apo’dur. Önder Apo’nun statüsünü açıklamalı. İşte kurul tartışması yürütülüyor. “Yasanın öngördüğü üst kurul, alt kurullar oluşturuyoruz” dendi. O zaman ilan edilmeli bu kurul.
SIRA ŞİMDİ ÖZGÜRLÜK YASALARININ ÇIKARTILMASINDA
Önder Apo gerçekten de özgürce, etkili çalışır hale gelmeli. Diğer yandan ise bunun da bir gereği olarak evet, işte Cumhuriyet’i demokratikleştirecek adımlar atılmalı. Demokratik siyaset yapacak adımlar atılmalı. Hukuki ve siyasi adımlarla Türkiye ortamı demokratikleştirilmeli. Her şey yönetimimize bağlanıyor. Onları kapsamadı da engelliyorlar deniliyor. Öyle bir şey yok. Silahını yakan yoldaşlar oldular, duruyorlar. Bu kadar her gün isim de açıkladılar. Bir kişi bile mevcut durumda dönse evet, o yasaya göre, “Erteledik” diyor belki ama “Yalnız gelemeyeceksin, hepsini getireceksin” diyor. Nasıl getirsin hepsini? Ona gücü nereden yeter? Diğer yandan gitti oraya. Gerçekten de kendi kimliğiyle Kürt olarak demokratik siyasete katılabilecek mi? Siyaset yapabilecek mi? Hemen tutuklanıp zindana konulacak. En ağır baskıya maruz kalacak mevcut yasal şeylerle.
Bu çok açık çünkü hiçbir değişiklik olmadı. Dolayısıyla sıra şimdi özgürlük yasalarının çıkartılmasında, Türkiye’yi demokratikleştirici adımların atılmasında. Bundan biz yararlanmak istiyoruz da yapın demiyoruz. Bundan sadece Kürtler yararlanmayacaklar. Demokratik Türkiye’den en çok Türkler yararlanacaklar. Tüm Türkiye toplumu yararlanacak. Ne Kürtlerin yararına ne de PKK’lilerin yararına bir şey istemiyoruz. Herkesin yararına bir şey istiyoruz. Bundan daha açık olan bir durum yok. Dolayısıyla gerçekten de süreç artık o noktaya geldi. Demokratik siyasetin önü açılmalı. Demokratikleşme adımları atılmalı. Mevcut koşullara bakıldığında tehlikeler sürüyor. Türkiye’yi tehlikelerden kurtaracak olan da bu adımların atılması, hem de hızlı bir biçimde. Olması gereken bu. Atılır mı? Yapılır mı? Bunu göreceğiz. “Kararlıyız” diyorlar. Demokratikleşmeden söz ediliyor. Umarız gerçekleşir. Biz hareket olarak Önder Apo’nun çağrıları temelinde kendimizce gereken kararları aldık. Onları uygulamada da her zaman kararlıyız. Burada herhangi bir geriye düşme yoktur.
Paradigmanızın ayaklarından biri de ekoloji. Siz bir süredir sürekli ekolojik mücadeleyi değerlendiriyorsunuz programlarınızda. Bu hafta özellikle ekoloji gündemdeydi. Özellikle Antalya’da yapılan COP31 vesilesiyle. Öncelikle siz bu tür zirveleri nasıl görüyorsunuz, nasıl buluyorsunuz? Çünkü buna karşı ciddi refleksler gelişti. Halklar adına zirveler, forumlar şimdi yapılıyor. Bu ortaya çıkan hareketlere nasıl bakmak, değerlendirmek lazım?
İnsan umutlu olmak istiyor. Değer biçmek istiyor yapılanlara. Gerçekten de geçmişte de oluyordu bu. Sovyetler Birliği varken bu tür tartışmalar, biz o zaman çok bilinçli değildik, tam hakim de değilim. Yanlış yapmak istemem ama sanki daha ciddi gibi geliyordu bana. Şimdi o ciddiyet kayboldu. Konuşuyorlar, değerlendirmeler oluyor Antalya’da. İşte COP31 zirvesi deniliyor, iklim zirvesi. Bazılarını dinledim ben. Doğru değerlendirmeler de var. Fakat nasıl? O değerlendirmelerin gerekleri uygulanmıyor. Aslında ikiyüzlülük var diyorlar. Doğru. Ben ona katılıyorum. O COP31’i düzenleyenler bu işin sorumluları, hatta suçluları diyelim. İklimi bozanlar onlar. Tamam, şöyle denebilir. Bozmuşlar, suç işlemişler, yanlış yapmışlar. Toplanıyor, tartışıyorlar. Birbiriyle dayanışma içerisine girip bu durumu gidermek istiyorlar, böyle olsa iyidir. Ama böyle olmuyor. Sürekli yapıyorlar. Eski durum ağırlaşarak, derinleşerek devam ediyor. İklim bozulması sürekli artıyor.
Kapitalist sermaye sisteminin sömürü hırsı, kar hırsı sonucunda topluma ve doğaya sonsuz bir saldırı var. Hiçbir zaman doğa ve toplum bugünkü gibi tehlike altına girmedi. İnsan eliyle bu duruma getirildi. Günümüzde kapitalizmin krizi denen şey, kapitalist modernite sisteminin geldiği düzey kesinlikle bu. Kıyamet alameti gibi bir şeydir. Bu düzeyde yaşanıyor. Şimdi bunu yapanlar da görüyorlar. Haydi bir özeleştiri olsun, düzeltin. Bazı düzeltici adımlar atın. Kısmen sınırlama olsun. Ama hiçbir şey yapılmıyor. Günah çıkarır gibi söylüyorlar, söylüyorlar, sonra eskiye devam ediyorlar. Bir aldatma durumu oluyor. Kimse aldanmamalı. O bakımdan biz bu duruma aldanmayacağız. Eğer gerçekten samimilerse anında kararlar alıp doğru uygulamalar yapabilirler. Sanayinin böyle olması gerekmiyor. Bu, sanayinin zorunlu bir sonucu demesin kimse. Sanayi halklar yararına kullanılabilir. İhtiyaca göre, insanlığın ihtiyacına göre planla, örgütle, üretim yap. Kimse açlıktan ölmez, aç kalmaz. Yoksul düşmez.
Ama birilerinin doğayı ve toplumun diğer kesimlerini yok etme, her şeyi ele alma, Karun gibi kendini zengin yapma şeyiyle olursa işte o zaman sanayi en tehlikeli araca dönüşür. Bunların elinde ona dönüşmüş. Dönüşmüş ve bunu yarış halinde sürdürüyorlar. Aradaki rekabet, çatışma tamamen bu biçimde. Bu gerçekleri görmek gerekli. Bu anlamda alternatif iklim zirvesi, halkların iklim zirvesi adıyla yapılan çalışmalar, alternatif düzenlemeler önemli. Tartışmalar önemli. Mücadele ediliyor, bunlar önemli, anlamlı buluyorum. Bu ikiyüzlülüğe karşı, bir de doğaya yöneltilmiş saldırıya karşı yürütülen yaşam evimizi koruma mücadelesini selamlıyorum. Doğru mücadele olarak görüyorum. Ama şöyle olmalı, gerçekten alternatifler üretmeli. Alternatif yaratmalıyız. Sadece sözle var olanları eleştiren, kınayan durumla yetinmemeliyiz. Onlar toplandığında biz de protesto edip ondan sonra gitmemeliyiz. Pratiğin her anında mücadele etmeliyiz.
BİR AVUÇ ZENGİNLİK İÇİN İNSANLARIN YAŞAM YERİNİ YOK EDİYORLAR
Nitekim Karadeniz halkı mücadele etti mesela, AKP’nin geliştirdiği doğaya dönük yağma, talana karşı. Kürdistan halkı mücadele ediyor. Kürdistan’da tam bir doğa kırım, yağma, talan yürütüldü. Orman bırakılmadı, toprak bırakılmıyor, su, dağ bırakılmadı. Neredeyse dağları eritecekler. Bir avuç zenginlik kaynağı yaratabilmek için insanların yaşam yerini yok ediyorlar. Bu kadar tehlikeli, bu düzeye geldi. Bunlara karşı her alanda mücadele etmek lazım. Ekolojik mücadele, kadın özgürlük mücadelesiyle at başı giden, paralel giden en temel özgürlük mücadelesi, demokrasi mücadelesi. Günümüzün demokratik mücadelesinin bir ayağı kadın özgürlüğü, bir ayağı toplumsal ekoloji. Bunlar üzerinde yükseliyor demokratik toplum mücadelesi.
Demokratik komünal hareket bu ayaklara dayalı olarak gelişiyor. Toplumun kendini yönettiği, ahlaki, politik değerlerini kazandığı gelişme düzeyi böyle ortaya çıkıyor. Bu bakımdan da gerçekten de hem de Antalya gibi bir yeri seçtiler. Biraz aslında dalga geçer gibi bir durum. Hakaret ediliyor insanlığa. Herkes ciddi olmalı. Biraz saygı gösterilmeli. İnsan yaşamının bir anlamı var. Doğanın bir anlamı var. Bütün canlıların bir anlamı var. Sadece insanlara özgü bir şey değil. Yapılanlar sadece insanları yok etmiyor ki bütün canlıları yok ediyor. Yaşama biraz saygımız olsun. Yaşama saygısı olmayan hiçbir varlık bir anlam ifade etmez. İş o noktaya gelmiştir. Bu bakımdan da evet, ekolojik bilinç, ekolojik örgütlenme, ekolojik mücadele her zaman olmalı. Sadece iklim zirvesi, COP31 toplandığı zaman değil. Endüstriyalizm denen saldırının yaşandığı her anda, her yerde buna karşı alternatif bir örgütlenme, mücadele mutlaka olmalı. Özgür ve demokratik yaşayabilmek, insanca var olabilmek böyle mücadele etmeye ve sonuç almaya bağlı.
İnsanca yaşamdan bahsettiniz. Yaşama dönük tabii saldırıların olduğu diğer bir alan zindanlar. Tuncer Sağlam hayatını kaybetti. Siz bir önceki programda sanırım, “Eğer zindanlardan şehit, hayatını kaybeden biri olursa savaş şehidi sayarız” demiştiniz ve böyle bir durum gerçekleşti.
Evet, Tuncer Sağlam’ı saygı ve minnetle anıyorum. Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nin şehidi, Barış ve Demokrasi şehidimiz. Son bir buçuk yılda daha çok zindanlardan çıkan böyle şehitler var. Demek ki mücadele bir yerde aynı keskinlikle devam ediyor. Dağdaki durmuşsa bunu biz durdurduk. Net söyleyebilirim. Zindandakini biz durduramıyoruz. Bizim elimizde bir şey yok. Zindanlardaki duruma kim hükmediyor, orada değişikliği kim yaratacak belli. İktidarın ve devletin sorumluluğu var. Eskiden şöyle denirdi, zindanda olandan, cezaevine giren herkesten devlet sorumludur. En ağır işkenceyi görüyorlar. Hakareti görüyorlar. Var olan kanunlara göre verilen cezayı bitiriyorlar. Yine de çıkarılmıyorlar. Hasta oluyor, tedavi olmuyorlar ve cenazeler çıkıyor. Devletin zindanlardaki tutsaklarla savaş halinde olduğunu gösteriyor.
Yüzlerce 30 yılı tamamlamış tutsak var, biliyoruz. 33 yıl, 35 yıl olmuş. Ne deniliyor? “Bunlar düşüncelerinden vazgeçmemişler.” Onları bırakmayan o kurul denenler aslında bu sürece karşılar. Çünkü oradan çıkanlar çıktıklarında zindanın kapısında Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne dair bağlılıklarını ve süreç gereği mücadele edeceklerini açıklıyorlar. Zindandan çıkartılmayanlar aslında Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne katılmasınlar diye çıkartılmıyorlar. O halde engelleyenler Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne karşıdırlar. Rantçı kesim demek ki hukuki alanda da var. Rantçılar, süreç karşıtları var diyorduk. Süreç karşıtı bir tabaka adalet alanında oluşturulmuş, hukuk alanında oluşturulmuş. Ya da başka alanlarda yürütülmek istenen şeyi orası üzerinden yürütüyorlar, görevi veriyorlar. Biz geçen sefer tam bir rehine sistemi var demiştik. Evet, rehinelik zorla alıkoymadır. Zorla alıkonuluyorlar onlar ve her türlü zor uygulamasıyla yapılıyor bu. Zor uygulaması canını verene kadar da gidiyor. Mücadele bu düzeyde.
Bu bakımdan zindanlar böyle oldukça, zindandan cenazeler çıktıkça hiç kimse barış olacağını, demokrasi geleceğini hesap etmesin, beklenti içinde olmasın geleceğine dair. Nasıl olacak ki bu? Bu kadar tutuklu aileleri, Barış Anneleri mitingler yapıyorlar, açıklamalar yapıyorlar, “Durum böyle olmaz” diye. Ama durum böyledir. İşte bu da bir ölçüdür. Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne mevcut iktidarın, AKP’nin nasıl yaklaştığını gösteriyor. Diyemez ki “Benim gücüm yok, sahip çıkamıyorum.” Adalet Bakanı buranın yönetimidir. İstediği kararları alabilir. Hükümet yönetiyor. O nedenle bu kadar göze batacak kadar açık gerçeklik varken bir de “Süreci PKK yöneticileri engelliyor, şu oluyor, bu oluyor” demenin inandırıcı bir yanı olabilir mi? Kim inanır o sözlere? Kimse de inanmadı zaten. Kimin engelleyici olduğu, süreç karşıtı olduğu ortada. Bu bakımdan gerçekten durum ciddi.
Zindanlardaki tutsaklarla dayanışma eylemleri çok önemli, anlamlı. Hepsini selamlıyorum ben. Özellikle annelerin yürüttüğü mücadele çok daha değerli ve anlamlı. Herkes katılmalı. Bu mücadele büyümeli. Aslında o cenaze çıktığında kapıda milyonlarca insan birikmeliydi. Tepki vermeliydi. O zaman bir şey yapamazdı iktidar. Mecbur kalırlardı değişiklik yapmaya, demokratik davranışların, tutumun önünü açmaya. Ancak mücadeleyle olur bu. Hiç kimse kimseye bir şey vermez. Ancak mücadele edilerek alınır. “Hak verilmez, alınır” denildi. Bu en genel kavram. O halde bunun gereklerini kesinlikle yerine getirmeliyiz. Bu bakımdan ben bir kere daha Tuncer Sağlam’ı saygı ve minnetle anıyorum. Mücadele şehididir, bir gün hesapları sorulur.
Bu katliamdan sonra aslında hemen İzmir’de demir çelik fabrikası HABAŞ’ta 19 işçinin katliam haberi geldi. Yine onlarca yaralı var. Süreçle bağlantılı bu tür tartışmalar varken yine böyle gündemlerin ortaya çıkmasını nasıl değerlendirmek istiyorsunuz?
Şimdi ne diyeyim? Süreci tartışıyoruz, süreç gereği işte. Bir taraftan Antalya’daki iklim zirvesi. Bir tarafta zindandan cenazelerin çıkması, bu kadar işkencenin, baskının olması. Diğer tarafta insanlar tutuklanıyor. Deniliyor ki uyuşturucu kullanma yaşı beşe düştü. Her tarafta örgütlü, planlı, Kürdistan kentlerinde uyuşturucu geliştiriliyor, fuhuş geliştiriliyor, özel savaş en ileri düzeyde tırmandırılıyor. Kadın katliamları her tarafta. Her gün birkaç tane haber geliyor. Basında görülüyor. Sanki böyle onu görünce başkaları teşvik oluyor gibi. Bunlar mevcut yönetimin durumunu gösteriyor aslında. İşte işçi katliamı da bunun bir sonucu. Fon krizi vardı. O kadar çaldılar çırptılar. Deniliyordu, “Bu, buzdağının görünen ucu.” Daha görünmeyenlerin üstü kapatıldı. Açığa çıkartılmıyor. Ama böyle nereye kadar gider? Bu düzen baskı ve sömürü düzeni ya, artık ne olmuş ki? Dökülüyor, dökülüyor.
Bütün çivileri çıkmış. Tabii olan yoksula oluyor. Kadına oluyor. Çocuğa oluyor. Gence oluyor, Kürde oluyor. Alevilere oluyor, ezilenlere oluyor. Çivisi çıkmış düzenin altında onlar kalıyor. İşçiler de öyle oldu. Sadece İzmir’de olan 19 işçinin katledilmesi değil. Bir şey verdiler yakın zamanda, bilmem nerelerde ne kadar iş kazası adı altında işçi ölümü gerçekleşti. Bu ciddi bir durum. Çok önemli bir durum. Halbuki şöyle olsa insan bir şey diyemez, önlenemez bir durum, zorunlu olarak gerçekleşiyor. Hayır, öyle değildir. Hepsi önlenebilir. Kaza filan değil. Evet, insan eliyle daha fazla kar elde etme hırsıyla yaratılan sonuç. Öyle kazayla, felaketle, şunla bunla bir alakası yok. Katliam, cinayet. Hepsinin öyle değerlendirilmesi gerekli. İnsanlar o düzeyde yoksul ki ona rağmen orada çalışmak durumunda kalıyorlar. Biraz başka güvenceleri olsa kimse öyle çalışmaya girmez. Bu bakımdan tabii bu işçi sendikaları, işçi sınıfı hareketleri, örgütlenmeleri bu konuda daha duyarlı olmalı.
Daha etkili bir mücadeleye ihtiyaç var. Dillendiriliyor, işçi söylemi oluyor ama örgütlülük yok, mücadele yok. Çok dağınık, parçalı. O görünüyor. İktidar istediği gibi şey yapıyor. Sermaye sahipleri istediği gibi at oynatıyorlar. Bu düzeyde zayıflamış işçi hareketi, sendikalar, siyasi hareket. Örgütsüz, bilinçsiz işçiler. Buradan çıkmak lazım. Buradan kurtulmak gerekli. Dolayısıyla bilinçlenme, örgütlenme ve mücadele etmek lazım. Gerçekten de insan öfkelenmeden edemiyor. Bu katliamı kınıyorum. Katledilen işçileri saygı ve minnetle anıyorum. Yakınlarının acılarını paylaşıyorum. Ama bunları demekle işin içinden çıkılamaz. Örgüt ve mücadele lazım. Bunu hepimiz gücümüzü en ileri düzeyde kullanarak birlikte yapmalıyız ve bu katliam düzenine, soygun düzenine dur demeyi bilmeliyiz.
‘Bu daha ne kadar böyle gider’ dediniz. Sanki dünyada buna ses veren insanlar da var. Bu yönlü gelişmeler var. Brezilya’da sol iktidara geldi tekrardan. Sırbistan’da öğrenci hareketinin desteklediği taraf iktidara geldi. Yine Trump kaybetti. Avrupa sokaklarında her gün eylemler var. Bu tür gelişmeleri bu son yaptığınız değerlendirme bağlamında nasıl ele almak lazım?
Ben bu son zamanlarda şunları düşünüyorum. Niye İran’la Ukrayna’yı bu kadar yıktılar? İşte Suriye’yi yıktılar. Daha önce Suriye’nin nasıl yapılmaya çalışıldığı dönemi biliyorum. Bir sürü sermaye dökülmüştü, yapıyorlardı. Şöyle bir düzen. Yıkıyor her şeyi, ondan sonra kendine iş çıkarıyor. Yeniden yapma işi. Tabii onu yaparken sermaye sahipleri milyarlarına milyarlar katıyorlar. Bu kadar sömürü yapıyorlar. Kar elde ediyorlar. Şimdi yakında İran ve Ukrayna’nın imarı başlayacak mesela. Tekeller kazanacaklar. Hem de eşi görülmemiş bir düzeyde kar elde edecekler, Ukrayna’nın yeniden imarından. Şimdi yıkılmasında kullanılan silahların yerine yeni silahlar yapılacak, savaş sanayi tekelleri de kazanacak. Bu düzenin nasıl bir düzen olduğu, iktidar ve devlet düzeninin nasıl bir düzen olduğu ve bunun kapitalist modernite sistemi altında nereye geldiğini en iyi gösteren durum bu. Öyle bir durum ki aslında şöyle yapabilir, çok daha ağır saldırılar yapabilirler. İç çelişki ve çatışmaları bu kadar derin.
Kar hırsları bu kadar güçlü. Daha fazla kar edebilmek, öbürünün elindekini elde edebilmek için her türlü saldırıyı yapabilir. İki şey korkutuyor, biliyor musunuz? Bir, halkların devrimci mücadele korkusu. “Böyle yaparsak, biz birbirimizle çatışırsak acaba toplum bunu fırsat bilir, kendini bilinçlendirir, örgütlendirir, devrimci demokratik mücadeleye mi girer? Ve bizi yıkacak alternatif mi ortaya çıkar?” diye korkuyorlar. Bir, bu korku. Bu korkuyu 1917 Ekim Devrimi yaşattı. Ondan önceki girişimler yaşattı. Yirminci yüzyıldaki birçok devrimci gelişme yaşattı. Şimdi her gün bunun hesabını yapıyorlar. Korku içindeler. İkincisi yarattıkları silahlar. Mesela Üçüncü Dünya Savaşı otuz, otuz beş yıldır sürüyor diyoruz. Birinci Dünya Savaşı gibi askeri boyutta sert, keskin değil. İkinci Dünya Savaşı gibi değil. Neden? Olamıyor. Üçüncü Dünya Savaşı’nda öyle yapamazlar ki. Öyle yapsalar yapanlar sadece karşıdakini yok etmiyor. Kendini de yok ediyor.
Kullanacakları silahlar doğayı, yerküreyi, insanlığı, bütün canlıları, Dünya denen gezegeni yok etmekle tehdit eder düzeyde. Bu düzeye geldi. Bunun korkusundan dolayı şiddetlendiremiyorlar. Bazıları diyor işte, “Askeri boyutu zayıf, Üçüncü Dünya Savaşı’na hazırlık oluyor. Üçüncü Dünya Savaşı olacak.” Üçüncü Dünya Savaşı yaşanıyor. “Rojbaş” derler öylelerine. Otuz senedir, otuz beş senedir yaşanıyor. Birinci, İkinci Dünya Savaşı gibi savaş olmaz. Olmayacak. Ona birisi tevessül etti mi ona artık zır deli demek lazım. İnsanlığı yok oluşa götürür. Son zamanlarda böyle aklı tam başında olmayanlar iktidara doğru tırmandılar. İnsanlık büyük korku yaşadı tabii birçok alanda. Sağın tırmanışı denen oydu aslında. Sağın tırmanışı diye bir şey yok. Aslında böyle bir tehlikenin tırmanışı var. Kapitalist modernite sistemi o noktaya geldi. Yine de işte denetliyorlar. Dikkat edelim, halihazırda. Ama gerçekten nereye kadar gider belli değil.
BU DÜZENE KARŞI DİRENMEK GEREKİR
Şimdi savaşla bağlantılı belirttiğimiz hususlar. Onun için söylüyorum. Otuz beş yıllık savaşla bağlantılı. Bunun merkezi Ortadoğu. İşte İran, ABD-İsrail savaşı sürüyor. Düşük yoğunluklu olarak sürüyor. Durmamış hâlâ. Daha büyüyecek, saldırılar artacak deniliyor. Bilemiyoruz, nasıl olacak? İşte Ukrayna çok önemli bir alandı, Asya’yla Avrupa arasında. Akdeniz’in güneyine alternatif, kuzeyinden enerji yol hattıydı. Onu kesmek için yaptılar. Güneyinde şimdi Ortadoğu’da ise sürekli bu savaş şeyi var. Dünyadaki gelişmeler bununla bağlantılı. Gerçekten de insanlığı tehdit eden savaşçı siyaset son seçimlerle darbe yedi. Bir boyutunu böyle değerlendirmek lazım. İsrail, ABD seçimlerini insan böyle değerlendirebilir. Brezilya’dan Sırbistan’a kadar uzanan şeylerde de gerçekten de demokratik sol güçlerin daha etkili olduğu ortaya çıkıyor. Onlar var ve birçok alanda da öyle.
Almanya’da da Berlin’de Sol Parti kazandı. İktidarını engellemeye çalışıyorlar. Faşist sağ harekete nasıl davranıyorsa mevcut devlet, demokratik, sol, sosyalist güçlere de benzer davranışı gösteriyor. Fakat esas tepkiyi gençlik verdi tabii. Fransa’dan başladı, İtalya’dan Hollanda’ya, Almanya’ya kadar her yere yayıldı. Bütün toplumsal kesimlere hitap etti. Bu öğrenci gençlikti, liseli gençlikti. Çok ilginç, toplumsallaştırdı direnme hareketini. Öncülüğünü diğer toplumsal kesimlere de yaydı. Şunu ortaya koydu. Bu düzene karşı birileri direnir. Ne kadar özel savaş sistemi uygulanırsa uygulansın, değişik toplumsal kesimleri düzene karşı çıkarmamak için ne yaparlarsa yapsınlar, birileri yine o çemberi kırar, özel savaşı yıkar ve bu düzene karşı çıkar, direnir, direniş bayrağını yükseltir. Mevcut durum onu gösterdi. Ben şunu söyleyeceğim bu konuda sonuç olarak. Çok fazla değerlendirilecek, tartışılacak konular.
SOL, DEMOKRATİK GÜÇLER AZ ÇALIŞIYOR
Bu olaylar, belirtilen olaylar şunu öğretti bize. Aslında öyle bir sağ yükseliş, çok fazla bu sermaye gücünün, sisteminin yaptıklarını toplumun görememesi diye bir şey yok. “Onlar çok çalışıyorlar, söyledikleri, yaptıkları toplumda taraf buluyor. İşte onun için seçim kazanıyorlar, Avrupa’da iktidar olmayı tehdit ediyorlar” filan dememek lazım. Peki ne demek gerekli? Aslında sol, demokratik güçler az çalışıyorlar. Az örgütlüler. Kabahati kendimizde bulmamız lazım. Ben demokratım, sosyalistim diyenler özeleştiri vermeliler. Gerektiği kadar toplumu aydınlatmıyorlar. Toplumcu değiller, kopmuşlar toplumdan. Topluma gitmiyorlar. Çok kalıpçı, dogmatikler. İkna edici, inandırıcı olamıyorlar insanlara. Adeta böyle düzen içinde hareket eden bir noktaya gelmişler.
Çok kötü bir durum. Seçimler de onu gösterdi. Gençliğin direnişi de bize bunu gösterdi. Eğer gerçekten doğru bir anlayış, örgütlenme, mücadele olsa bu kapitalist modernite sistemi her yerde teşhir edilebilir. Alternatif demokratik toplum sistemi, demokratik toplum mücadelesi her yerde gelişebilir, taraftar bulabilir, kitleselleşebilir. O bakımdan evet, olması gereken gerçekten de doğru bilinç, doğru program, doğru strateji ve taktikler. Ve bir de cesurca, fedakarca çaba harcamak tabii. Ben aydınım diyen, siyasetçiyim diyen, sanatçıyım diyen, ben bu toplumların, insanların, ezilenlerin öncüsüyüm, ruhuyum, bilinciyim diyenler görev ve sorumluluklarına sahip çıkarlarsa her şey çok güzel olur, çok güzel yürür.
Antikapitalist mücadele her yerde çok etkili gelişir ve kapitalizmi aşar, yok eder. Aslında fazladan yaşadı. Bu noktaya gelmemesi gerekiyordu. Yüz yıl önce, yirminci yüzyılın başında devrimciler dediler, uzaması felakettir. Aslında aşılması gerekiyordu. Geçen yüzyıl fazladan yaşadı ve bunda evet, alternatif yaratmakla sorumlu olanların, sosyalist güçlerin de önemli bir sorumluluğu var. Artık bunu görerek, anlayarak öncülük görevlerini başarıyla yerine getirir hale gelinirse bu kadar ağır savaş altında doğayı ve toplumu, insanlığı tehdit eden bir sistemi aşmak mümkündür. Çağrımız da böyle bir bilinç ve mücadeleyi her alanda daha çok geliştirmeye dönüktür.