İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, BM Genel Sekreterliği için Latin Amerika’dan bir kadın adayın seçilmesi çağrısında bulundu.

Sánchez, “Tüm insanlık adına konuştuğunu iddia eden bir örgütün başında bugüne kadar neden hiç kadın olmadı?” diye sorarak, BM’nin kuruluşundan bu yana Genel Sekreterlik görevini hiçbir kadının üstlenmediğine dikkat çekti.

İspanya Başbakanı ayrıca, yaklaşık üç milyar nüfusa sahip Latin Amerika ve Karayipler bölgesinin bugüne kadar BM Genel Sekreterliği görevinde yalnızca bir kez temsil edildiğini belirterek, bu durumun değişmesi gerektiğini savundu.

Sánchez, kadınların uluslararası kurumların yönetiminde daha fazla temsil edilmesinin önemine vurgu yaparak, “Bu, çözmemiz gereken tarihsel bir borçtur” dedi.

GUTERRES’İN GÖREV SÜRESİ SONA ERİYOR

BM Genel Sekreteri António Guterres’in ikinci beş yıllık görev süresi 31 Aralık 2026’da sona erecek. Guterres’in ardından görevi devralacak isim 1 Ocak 2027’de görevine başlayacak.

Genel Sekreter seçim sürecinde adaylıklar BM Genel Kurulu ve Güvenlik Konseyi tarafından yürütülüyor. Nihai adayın belirlenmesinde 15 üyeli Güvenlik Konseyi'nin, özellikle beş daimi üyenin tutumu belirleyici olurken, Genel Kurul son aşamada atamayı gerçekleştiriyor.

BM’nin güncel aday listesinde Latin Amerika ve Karayipler bölgesinden Rebeca Grynspan (Kosta Rika), María Fernanda Espinosa (Ekvador), Carolyn Rodrigues Birkett (Guyana) ve Ivonne A-Baki (Ekvador) bulunuyor. Ayrıca Rafael Mariano Grossi (Arjantin), Olara Otunnu (Uganda) ve Macky Sall (Senegal) adaylar arasında yer alıyor. Şili eski Devlet Başkanı Michelle Bachelet ise 20 Eylül’de adaylıktan çekildi.

Latin Amerika ve Karayipler’den adayların sayısının yüksek olması, bölgenin bu kez Genel Sekreterlik görevini üstlenme talebini güçlendirmiş durumda. BM’nin kendisi de bölgede “gelecek liderlik” konusunda adayların katıldığı özel bir bölgesel toplantı düzenlemişti.

SANCHEZ’DEN ÇOK TARARLILIK VURGUSU

Sánchez konuşmasının diğer bölümünde BM ve diğer uluslararası kurumların güçlendirilmesi gerektiğini belirtti. 

Çok taraflılık ilkesine yönelik eleştirileri hedef alan İspanya Başbakanı, uluslararası kuralları sorgulayan ve ardından bu kuralları ihlal eden siyasi liderlerin küresel kurumların işleyişini zayıflattığını söyledi.

Sánchez, ülkelerin BM gibi çok taraflı kuruluşlara yaptıkları katkıları azaltmasının ve bu kurumların yöneticilerini hedef almasının, daha sonra söz konusu kuruluşların “işe yaramaz” olduğu iddiasına zemin hazırladığını ifade etti.

Uluslararası kurumların güçlendirilmesi gerektiğini belirten Sánchez, Uluslararası Ceza Mahkemesi gibi kuruluşların soruşturma yürütme, kovuşturma ve yaptırım uygulama kapasitelerinin desteklenmesi çağrısında bulundu.

“İnsanlığın güçlünün hukukunun yerine hukukun üstünlüğünü koyması yüzyıllar aldı” diyen Sánchez, uluslararası sistemin bu yönde geriye gitmemesi gerektiğini söyledi.