İran ve Doğu Kürdistan’daki protestolar 8’inci günde: En az 17 kişi katledildi, 582 kişi gözaltında

Ekonomik kriz ve riyalin sert değer kaybına karşı başlayan protestolar sekizinci gününde sürerken, insan hakları örgütleri en az 17 göstericinin öldürüldüğünü, 582 kişinin gözaltına alındığını bildirdi.

İRAN'DAKİ PROTESTOLAR

İran ve Doğu Kürdistan’da ekonomik kriz ile riyalin döviz karşısında yaşadığı sert değer kaybının ardından başlayan protestolarda, son sekiz günde en az 582 kişinin gözaltına alındığı, 17 göstericinin ise katledildiği bildirildi. Yaralı protestocuların, gözaltına alınma korkusu nedeniyle hastanelere gidemediği ifade ediliyor.

Protestolar, 28 Aralık 2025’te Tahran Kapalı Çarşı’sında esnafın ekonomik sorunlara karşı başlattığı eylemlerle başladı. Kısa sürede ülke geneline yayılan gösteriler, sekizinci gününde de birçok kentte rejim karşıtı sloganlarla devam etti.

Kermanshah (Kirmaşan), Loristan, Hamedan, Fars, İlam, Chaharmahal ve Bakhtiari ile İsfahan eyaletlerine bağlı Malekshahi, Hamedan, Harsin, Nurabad (Delfan), Kuhdasht, Azna, Lordegan, Fooladshahr ve Marvdasht kentlerindeki protestolarda ölümlerin yaşandığı bildirildi. 

Çeşitli kaynakların geçtiği bilgilere göre protestolar sırasında öldürülen 17 kişinin Lor Kürt, Yarsan dini azınlığından bir kişi ve Hamedan’da Fars kökenli bir kişi olduğu kaydedildi.

TARİHLERİYLE KİMLİKLERİ TESPİT EDİLENLER

31 ARALIK
    •    İsfahan eyaletinin Fooladshahr kentinden 28 yaşındaki Lorlu Dariush Ansari Bakhtiarvand, protestolar sırasında gerçek mermiyle vurularak öldürüldü. Kaynaklar, Kalaşnikofla vurulduğunu ve sağlık kuruluşlarına nakledilemeden yaşamını yitirdiğini bildirdi.
    •    Loristan eyaletinin Kuhdasht kentinden, Yarsan dini azınlığına mensup 22 yaşındaki Amirhesam Khodayarifard, yakın mesafeden kafasına gerçek mermiyle vurularak öldürüldü. Ölümünün ardından devlet kurumlarının onu Basij üyesi olarak göstermeye çalıştığı iddia edildi.

1 OCAK
    •    Fars eyaletinin Marvdasht kentinden Lorlu Mansour Mokhtari, Khodadad Shirvani’nin öldürülmesinin ardından düzenlenen protestolarda, 11 numaralı polis karakolu önünde doğrudan önden vurularak öldürüldü.
    •    Loristan eyaletinin Azna kasabasından 28 yaşındaki stajyer avukat Lorlu Ahmadreza Amanip, göğsünden vuruldu; hastaneye kaldırıldıktan sonra kan kaybından hayatını kaybetti.
    •    Loristan eyaletinin Delfan (Nurabad) bölgesindeki Hasan Gaviyar Mirbeg köyünden Ahad Ebrahimpour Abdoli (35), Beheshte Meydanı’nda üç kurşunla vurularak öldürüldü. Tanıklar, gözaltına alınan bir kadına yardım etmeye çalışırken hedef alındığını söyledi.
    •    Fars eyaletinin Marvdasht kasabasından iki çocuk babası 33 yaşındaki Lorlu Khodadad Shirvani, yakın mesafeden saçma tabancasıyla vuruldu; hastanede yaşamını yitirdi.
    •    Loristan eyaletinin Azna kasabasından 15 yaşındaki Lorlu çocuk Mostafa Fallahi, protestolarda doğrudan ateş açılması sonucu öldürüldü.
    •    Loristan eyaletinin Azna kentinden 30 yaşındaki Lorlu Shayan Asadollahi, aynı protestolarda öldürüldü.
    •    Loristan eyaletinin Azna kentinden Lorlu Vahab Mousavi, Perşembe akşamı vurularak öldürüldü.
    •    Chaharmahal ve Bakhtiari eyaletinin Lordegan kentinden 21 yaşındaki Lor asıllı Ahmad Jalil, doğrudan ateş açılması sonucu öldürüldü.
    •    Lordegan’dan 20 yaşındaki Bakhtiari Lorlu Sajjad Valamanesh, protestolar sırasında öldürüldü. Basij ya da herhangi bir devlet kurumunun üyesi olmadığı belirtilirken, ailesine baskı yapıldığı iddia edildi. Cenazesi 2 Ocak 2026 Cuma günü kaldırıldı.

2 OCAK
    •    Hamedan’da yaşayan evli bir adam olan Amirhossein Bayati, protestolar sırasında gerçek mermiyle vuruldu. Cesedinin Hamedan Besat Hastanesi’ne götürüldüğü, yetkililerin aileye teslimi reddettiği ve Bayati’nin Basij üyesi olarak tanıtılması için baskı yaptığı bildirildi.
    •    Jafarabad-e Hezarkhani köyünden, evli ve bir çocuk babası 42 yaşındaki Kürt Ali Azizi Jafarabadi, Kermanshah (Kermashan) eyaletinin Harsin kasabasında öldürüldü.

3 OCAK
    •    İlam eyaletinin Malekshahi kasabasından Kürt Mehdi Emamipour, protestolarda vuruldu; İmam Humeyni Hastanesi’ne kaldırıldıktan sonra hayatını kaybetti.
    •    Aynı kasabadan Kürt Farez Aghamohammadi, IRGC güçlerinin doğrudan ateşiyle öldürüldü.
    •    Malekshahi’de yaşayan Reza Azimzadeh, protestolarda vurularak öldürüldü.
    •    İlam eyaletinin Malekshahi kasabasından Kürt asıllı, “Bozuneh” olarak bilinen Mohammad Moghaddasi, protestolar sırasında öldürüldü.

İnsan hakları örgütleri, gözaltıların ve can kayıplarının artmasından endişe duyduklarını belirterek, İranlı yetkililere orantısız güç kullanımına son verme, gözaltındaki kişilerin durumuna ilişkin şeffaf bilgi paylaşma ve yaralıların sağlık hizmetlerine engelsiz erişimini sağlama çağrısında bulunuyor.