Irak Başbakanı Ali el-Zeydi, ABD’nin onayıyla kara listede bulunan bazı silahlı gruplarla bağlantılı isimleri hükümete dahil ederek kabinedeki atamaları tamamladı. AFP’ye konuşan diplomatik kaynaklar, Washington’un bu karara, İran yanlısı silahlı grupların silahsızlandırılması yönündeki taahhütler karşılığında onay verdiğini bildirdi.

Kaynaklardan biri, el-Zeydi’nin eylül ayında Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamında gerçekleştirdiği ziyaret sırasında ABD’nin “örtülü onayını” aldığını belirtti. Irak Başbakanı bu ziyaret sırasında ABD Başkanı Donald Trump ile de görüşmüştü.

El-Zeydi, hükümetin bir bölümünü nisan ayında açıklamış, ancak kalan bakanlık ve görevlerin dağılımı siyasi partiler arasındaki müzakereler nedeniyle gecikmişti. Görüşmelerde, hükümette yer almak isteyen bazı silahlı grupların talepleri de etkili olmuştu.

Orta Doğu’daki savaş sırasında İran’a destek veren silahlı grupların saldırılarını artırması, Bağdat üzerindeki baskıyı yükseltmişti.

Diplomatik kaynak, Washington’un onayının, başbakanın silahsızlanma planlarını ilerletme sözü vermesi ve söz konusu grupların Irak’taki ABD çıkarlarına saldırmayacağına ilişkin güvence sunmasının ardından geldiğini söyledi. Kaynağa göre ABD, el-Zeydi’nin planlarını hayata geçirmesine yardımcı olmak istiyor. İkinci bir diplomatik kaynak da bilgiyi doğruladı.

LEYS EL-HAZALİ HÜKÜMETTE

El-Zeydi, bu kapsamda Asaib Ehl el-Hak grubunun üst düzey yöneticilerinden Leys el-Hazali’yi başbakan yardımcılığı düzeyinde bir göreve atadı. Washington, Leys el-Hazali ile grubun lideri olan kardeşi Kays el-Hazali’yi “terörist” olarak sınıflandırıyor.

Siyasi faaliyetlerine ağırlık veren Asaib Ehl el-Hak, son genel seçimlerde 27 sandalye kazanmıştı. Grup, İran’la arasına mesafe koymuş ve son savaşta çatışmalara katılmamıştı.

Silahların kontrolünün devlete ait olmasını öngören başbakanlık planını ilk destekleyen gruplar arasında yer alan oluşum, silah stokunu hükümete teslim etmeye başladığını da açıklamıştı.

Diplomatik kaynaklardan biri, “Artık koşullar değişti” değerlendirmesinde bulundu. Kaynak, Washington’un Suriye politikasını da yeniden şekillendirdiğini ve eski cihatçı Ahmed eş-Şara’yı desteklediğini hatırlattı.

İRAN DESTEKLİ GRUBA TURİZM BAKANLIĞI

Hükümette görev alan gruplar arasında İran tarafından desteklenen Kataib Seyyid eş-Şüheda da bulunuyor. Grubun Turizm Bakanlığı'nı aldığı belirtildi.

ABD’nin desteğiyle ilkbaharda iktidara gelen el-Zeydi, silahlı grupların silahsızlandırılması için başlangıçta 30 Eylül tarihini hedef olarak belirlemişti. Ancak bu süre 30 Haziran 2027’ye ertelendi.

Silahların devlet kontrolüne alınmasına yönelik görüşmeler ise devam ediyor. Bağdat yönetiminin önündeki temel mesele, hükümete dahil edilen silahlı grupların siyasi sisteme entegrasyonunu sağlarken silah üzerindeki devlet tekelini nasıl uygulayacağı olarak öne çıkıyor.