Halk Savunma Merkezi (HSM) Komutanı Murat Karayılan, Stêrk TV’de Egîd Sîrwan’ın sorularını yanıtlayarak PKK’nin 48. kuruluş yıl dönümünü, devam eden siyasi süreci, kadın özgürlük mücadelesini ve Kürdistan’daki gelişmeleri değerlendirdi. Devletin güven oluşturacak somut adımlar atması gerektiğini belirten Karayılan, Önder Apo’nun süreci yürütebilmesi için gazetecilerin, siyasetçilerin ve aydınların İmralı’ya gidebilmesi gerektiğini söyledi. Karayılan ayrıca Başûr’da tüm siyasi tarafların katılacağı bir birlik platformu veya konferansı toplanması çağrısında bulundu.
Stêrk TV sunucusu Egîd Sîrwan’a verdiği röportajın tamamı şöyle:
Önümüzde 27 Kasım var, PKK’nin kuruluşunun üzerinden 48 yıl geçti. Kürtler bu günü diriliş günü olarak tanımlıyor. PKK’nin yıl dönümü için ne diyebilirsiniz, mesajınız nedir?
27 KASIM ULUSAL DİRENİŞ BAYRAMI KUTLU OLSUN
Öncelikle tüm izleyenlere selam ve saygılarımı belirtiyorum. Esas olarak 27 Kasım 1978’de Amed’in Lice ilçesine bağlı Fis köyünde alınan karar, sadece Parti’nin kuruluş kararının alındığı bir karar değildir. Orada ulusal direniş kararı alındı. Esas karar buydu. Çünkü o zamana kadar Kurdistan’da yürütülen siyaset, asimilasyon politikası, Kürt halkını yokluğun kıyısına getirmişti. Türk devleti Apocu gruptan haberdardı, Haki arkadaş şehit edilmişti. Bu yüzden bir karara ihtiyaç vardı. Kürt halkının yok olmaması, var olması için kesinlikle güçlü bir direniş gerekiyordu; bu belliydi. Bu yüzden 1. Kongre’de, ilk olarak “ulusal direniş kararı” alındı. Bu direnişin yürütülmesi için bir partiye ihtiyaç vardı ve böylece parti yani PKK kuruldu. Bu yüzden 27 Kasım, Ulusal Direniş Günü’dür; Ulusal Direniş Bayramı olarak karşılanmalıdır. Doğru olan budur.
Başta büyük kurucu ve büyük emekçi Önder Apo’nun bu tarihi gününü, Ulusal Direniş Bayramı’nı; PKK’nin 48. Kuruluş yıl dönümünü kutluyorum, selam ve saygılarımı sunuyorum. Aynı zamanda, Ulusal Direniş Bayramı ve PKK’nin 48. Kuruluş yıl dönümü tüm Kurdistan halkına, dostlarımıza, kadro ve savaşçı tüm arkadaşlara, çalışanlara kutluyorum.
KAHRAMAN DEVRİM ŞEHİTLERİNİ SAYGIYLA ANIYORUM
Gerçekten, bu geçen 48 yıl -ateşkes ile geçen son bir buçuk yılı saymazsak- tamamıyla bir kahramanlık destanı gibi yaşandı. Tarihi kahramanlıklar gelişti; birçok kahraman oluştu. Tüm kahraman devrim şehitlerimizi ilk şehidimiz Haki Karer şahsında saygıyla anıyor, onlara verdiğimiz yoldaşlık sözümüzü yineliyorum. Yoldaşlık sözümüze bağlı kalacağız, hayallerini, davalarını zafere ulaştıracağız ve onları bu şekilde Kurdistan’da ölümsüzleştireceğiz.
Geride kalan süreçte, zindanda, Kurdistan dağlarında ve Kurdistan sokaklarında hatta Kurdistan dışında da Hareketimiz, halkımız ve Önderliğimiz benzersiz bir direniş sergiledi. Bugünkü süreç, bu direniş sayesinde sağlandı. Bu direniş, halkımızın tarihine altın harflerle yazıldı. Her yılında çok önemli gelişmeler sağlandı. Zindanlarda, dağda ve sokaklarda çok büyük direnişler sağlandı. Bu yüzden de destansı bir tarihtir ve şüphesiz birçok eser yarattı. Bugün de o eserlerden biri Barış ve Demokratik Siyaset sürecidir.
PKK, Kürtlerin özgürlüğü için yarım asır boyunca mücadele etti. Sadece Kürdistan’da değil, tüm bölgedeki özgürlük mücadelesinde nasıl bir etki yarattı? Özcesi PKK bu 48 yılda ne yarattı?
PKK, KÜRT HALKININ VARLIĞINI GARANTİLEDİ
PKK ölüm döşeğindeki Kürtleri ayağa kaldırdı ve diyalog masasına getirdi. Çok öz bir biçimde söylersek bunu yarattı. Fakat bunu açımlarsak, birkaç yönden değerlendirebiliriz;
Ulusal anlamda, 48 yıllık direniş, Şark Islahat Planı çerçevesinde Kurdistan üzerinde uygulanan soykırıma dur dedi ve durdurdu. Böylece Kürt halkının varlığını garantiledi. Artık kimsenin inkar edemeyeceği biçimde gündeme getirdi.
Toplumsal anlamda, bu direniş Kurdistan’da bir rönesans gibi gelişti. Yani yüzlerce yıllık geride kalmışlığı ortadan kaldırdı. Fikirsel anlamda, adeta bir düşünce devrimi yaşandı; tamamıyla değişim oldu ve toplumda böylece büyük bir yenilenme yaşandı. Toplumsal devrimi geliştirdi. Yani o kendinden vazgeçmiş, umutsuz halktan, ayağa kalkmış, umutlu ve mücadele eden hem de çağın direnişini, özgürlük ve demokrasi direnişini yürüten bir halk yarattı. Bu seviyeye erişti.
Aynı zamanda, Kurdistan’da Kadın Devrimi’ni geliştirdi. Erkek egemen zihniyete karşı mücadele ve bu zihniyeti değiştirerek kadın iradeleşmesini ortaya çıkardı. Toplumsal anlamda, böyle köklü gelişmelerin sağlanmasına zemin oldu.
Siyasi anlamda, Kürt davasını çözüm masasına getirdi. Mücadeleyle, farklı yol ve yöntemlerle, direnişle Kürt siyasetini yarattı. Daha önce Kürtler yalnızca dağlarda savaşırlardı. Siyaset alanı adeta sömürgecilere bırakılmıştı. Devletin kendisine yarattığı zeminde siyaset yürütme geleneğini geliştirdi. Bu mücadelenin de şehitleri var, tutukluları da var. Bu konuda da önemli gelişmeler sağladı.
PKK, ULUSAL RUH VE BİLİNÇ YARATTI
Bu mücadele Kurdistan’ın her 4 parçasını etkiledi. Ulusal ruh ve bilinç yarattı. Daha önce Kurdistan parçaları birbirinden uzaktı, arada sınır vardı. Bu sınırı anlamsız kıldı. Loristanlı bir genç, gözünü Kurdistan’ın diğer bir tarafına, Dersîm’e dikti. Kirmanşahlı, Erdalanlı gençler yönlerini tüm Kurdistan’a çevirdiler. Qamışlo gençleri öyle, Kobanê öyle, Amed öyle, Hewlêr ve Süleymaniye yine öyle. Kısacası, her parçadan insanlar katıldı. Bu durum birçok kişinin dikkatini çekti. Özellikle aydın bir Hareketti. Üniversitede okuyan gençler arasında her zaman etki yarattı. Kadrolar şahsında, o seviyede bir ulusal ruh ve bilinç düzeyi yarattı.
Enternasyonal yönden de çok önemli gelişmeler yarattı. Bilindiği gibi daha kuruluşundan itibaren bu Hareketin içeriğinde enternasyonalizm var; Haki ve Kemal arkadaşlar kuruluşunda yer aldılar. Bu fikir tüm dünyada tanındı. Bugün o kadar Arap, Türk kadrolar var. Hatta diğer halklardan birçok kadro var. Yani evrensel bir fikir oldu. Artık enternasyonal çalışma için bir zemin oluştu. Bu da bir düzeydir.
PKK’nin mücadele yürüttüğü dönemde Reel Sosyalizm yıkıldı. İnsanlık artık kapitalizme mahkum olmuş gibi bir görüntü oluştu. Fakat yürütülen mücadele, Önder Apo’nun hem İmralı’dan önce hem de İmralı’ya gittikten sonra teorik düzeyde oluşturduğu derinlik dünyaya “hayır, Kapitalist Modernite’ye mahkum değiliz. Alternatifimiz var. Doğru, Ulus Devlet Sosyalizmi yıkıldı fakat Demokratik Toplum Sosyalizmi var. Bu zaferi getirebilir, yol gösterebilir” dedi. Kapitalist Modernite’ye karşı kadın özgürlüğüne dayalı demokratik ve ekolojik paradigma, yani Demokratik Modernite’yi geliştirdi. Bu da dünyaya dağıldığı kadar etki ve umut yarattı.
Bu Hareket direniş noktasında da birçok gelişme yarattı. DAİŞ ile beraber büyük bir tehlike oluştu. Fakat Şengal, Kobanê müdahaleleri, esas olarak Kerkük’ten Efrin’e kadar DAİŞ tehlikesine karşı bir duvar oluşturdu. Bu tarihi direniş sonucunda Rojava Devrimi gelişti. En önemlisi, Kürt tarihinde hiçbir zaman 5 yıl boyunca aynı mevzide savaş, direniş ve yenilmeme gelişmemişti. NATO’nun desteğiyle Türk devleti bizi bir defa değil, onlarca defa yok etmeye çalıştı. Uluslararası Komplo gelişti. Yani eşi benzeri olmayan bir direniş gelişti. Bugün geldiğimiz noktada sadece bir ülkede devrim değil, tüm bölgede devrim, değişim-dönüşüm gündemdedir. Özellikle Önder Apo’nun geliştirdiği bu yeni hamlenin, yani barış, Demokratik Toplum ve Demokratik Entegrasyon hamlesi, bugün tüm bölgede büyük gelişme sağlamasının önünü açtı.
APOCULARIN SÖZÜ VE PRATİĞİ BİR OLDUĞU İÇİN HERKES ETRAFINDA TOPLANDI
Tüm bunlar şüphesiz kolay olmadı. Birçok kahramanın emeği sonucunda ortaya çıkan bir sonuçtur. Başta Önder Apo olmak üzere, bu Hareketin tüm üyeleri sözlerine bağlı kaldılar. Yani kendi toplumuna ne söz vermişlerse, onu pratiğe koydular. Bunun için çabaladılar. Hayallerine ihanet etmediler. Böyle yürüdü. Toplum, söz ve pratiğin bir olduğunu gördüğü için etrafında toplandı. Daha önce bizim dışımızda birçok örgüt vardı. Onlar niye geride kaldılar, marjinalleştiler? Bazıları çok çeşitli nedenlerle izah ediyor fakat hakikat şudur; bu Hareketin Apocu üyeleri ya da daha önceki adıyla PKK üyeleri, ne söylemişlerse onu pratikleştirdiler. Bedeli canı pahasına olsa bile pratikleştirdiler. Kadın ve erkeklerin yiğitliği ortaya çıktı. Bu yüzden halk bu Hareketin etrafında toplandı, daha da toplanacaktır. Çünkü daha devam ediyor. Apocu Hareket, yeni dönemde, yeni stratejiyle daha da büyüyecek ve gelişecektir.
KURUCUSUNDAN KOMUTANINA KADAR HERKES FEDAİCE SAVAŞTI
Haki Karer, Mazlum Doğan, Mehmet Hayri Durmuş, Kemal Pir, Ferhat Kurtay, Mehmet Karasungur arkadaşlar; uzun bir pratikten sonra Heval Fuat – Ali Haydar Kaytan, Rıza Altun, Sara – Sakine Cansız, Seyfi Zoğurlu arkadaşların tümü ve daha birçok arkadaş bu Hareketin kurucularıydılar, fakat pratikte canlarını verdiler. Yine, genel gerilla komutanlığı düzeyinde Egîd yoldaştan tut Erdallara, Bedranlara, Azimelere, Zelal ve Zîlanlara kadar; 1 Haziran Hamlesi’nden sonra Adıllar, Nudalar, Reşitler, Rojînler; son dönemde genel komutanlıkta yer alan ve bu Hareketi yönetenlerden olan Nurettîn Sofî, Atakan Mahir, Delal Amed, Leyla Amed, Gulçiya Gabar arkadaşlar; yine Sabri Tendürek, Egîd Civyan, Şivan Gever, Azad Sîser, Doğan Didêrî, Berçem Cîlo, Yılmaz Dersîm, Çetin Siverek, Zinê Cizre, Şêxmus Malazgirt, Berwar Dersîm, Axîn Mûş arkadaşlar bu Hareketin öncülüğünü yaptılar ve en önde şehadete yürüdüler. Son süreçte tünel direnişlerinde Nurî Yekta, Azê Şirnex, Alan Malazgirt, Siyabend, Mizgîn Ronahî, Cumali ve Çavrê, Delil Zagros, Mordem Çewlig, Sarya Qamışlo arkadaşlar ve daha birçok saha ve eyalet komutanlıklarında yer alan arkadaşların hepsi en önde yürüdüler, canlarını verdiler ve şehadete ulaştılar.
48 YILLIK MÜCADELEDE 50 BİN ŞEHİT VERDİK
Bir bütün olarak, Apocu Hareket Kurdistan’ın her 4 parçasında -çünkü bilindiği gibi diğer parçalarda da bu çizgide direniş yürütüldü- öncü, gerilla, savaşçı, milis, dost, çalışan ve sivil olmak üzere toplam 50 bin civarında şehit vermiştir. Bu 48 yıllık süreçte bu kadar şehit verilmiş ve bu şekilde gelişmeler sağlanmıştır. Bugün halkımız yaşanan bu gelişmeyle birlikte başı dik bir şekilde ileriyi görüyor ve sonuca ulaşabilecek düzeye gelmiştir.
İki yıldır Bakurê Kurdistan’da süren bir siyasi süreç var. Bu iki yılda sizin tarafınızdan birçok adım atıldı. En son Bakur’daki ve Metîna’daki güçlerinizi çektiniz. Hareket Yönetimi de açıklama yaptı, siz ve Türk devleti arasında çatışma riski doğuracak bir şey olmadığını belirtti. Ama devlet tarafından gözle görülür bir adım yok, halen de Barış ve Siyasallaşma Komisyonu yürürlüğe girmedi. Son durum nedir ve süreç hakkındaki yorumunuz nedir?
İki gün önce Hareket Yönetimimiz adına resmi bir açıklama yayınlandı. Orada atılan adımlar ve sonuçlar dile getirilmiştir. Bu yüzden burada tekrarlamaya gerek yok. Kısacası durum şöyledir; Sürecin başladığı günden bugüne kadar birçok adım attık. Yani bu stratejinin geliştirilmesinde kararlı olduğumuz ve tereddütsüz bir biçimde bu Barış ve Demokratikleşme Süreci’nin ilerlemesini istediğimizin anlaşılması ve böyle bir kanaatin oluşması için gerekli tüm şeyleri yaptık. Fakat buna karşılık, Türk devleti veya hükümet tarafından atılan adımlar çok azdır. Güvenin oluşması için yapılması gerekenler henüz yapılmamıştır.
MİT Başkanı İbrahim Kalın son günlerde bir konferansta konuşmuş ve “bu meselenin iki ayağı var. Biri silah bırakma diğeri de demokratikleşme ve demokratik reformlardır” demiş. Ben de “sayın İbrahim Kalın, bu doğru ama demokratikleşme nerede? Reform nerede?” diye soruyorum. Türkiye’de demokratikleşme yönünde değil, tam tersi yönde gelişmeler var. Baskı ve tutuklama durumu var. Bugüne kadar demokratikleşmenin olacağına dair umut verecek hiçbir şey gelişmedi. Şöyle diyebilirler “önce silah bırakma, daha sonra da reform”. Eğer reform gibi bir niyetleri varsa şimdi de yapılacak birçok şey var ve yapmalılar. “Sen bunu yap daha sonra ben bunu yapacağım” gibi yaklaşımla olmaz. Önünün açılması gerekiyor.
GÜVEN VERECEK ADIMLAR GEREKLİ
Güven meselesi önemli bir meseledir. Sıradan bir şekilde ele alınamaz. Güven verecek adımlar gereklidir. Türk devlet yetkilileri bazen bazı şeyler söylüyorlar. Birçok şeyi kendilerine göre yorumluyorlar. Önder Apo ve bizim tarafımızdan atılan adımları kendi başarıları gibi görüyorlar ve topluma öyle yansıtmaya çalışıyorlar. Fakat güven verecek adımlar şimdiye kadar atılmış değildir. Bizde kaygıya yol açan durumlar bunlardır. Farklı bir şey değildir.
TÜRK DEVLETİ HALA KÜRT KARŞITI SİYASET YÜRÜTÜYOR
Biz “stratejik kararlar aldık ve silahlı mücadeleyi artık gündemimizden çıkarıyoruz. Artık Türkiye ile savaşmayacağız. Demokratik Cumhuriyet’e entegre olacağız” dedik. Demokratik entegrasyonun da amacı budur değil mi? Fakat karşımızdakiler düşmanlığı bitirmiyorlar. Hala karşıtlık ve düşmanlık dilini kullanıyorlar. Hala da bu temelde siyaset yürütülüyor. Hatta diplomasi bile Kürt karşıtlığı temelinde yürütülüyor. Biz “Türk devleti Kürt karşıtlığını bırakmalı” diyoruz. Bu hususta bizde iyimser bir kanaat oluşmadı. Türk devletinin şimdiye kadarki pratiği, bizde bu kanaati oluşturmuyor. Bizde kuşku ve kaygı yaratan şeyler bunlardır. Biz acemi veya çocuk değiliz; tecrübemiz vardır. Halkımızın ve Hareketimizin tarihten gelen tecrübesi vardır. Önder Apo “ben ne aldanırım ne de aldatırım” diyor. Bu yüzden, sanki bazı şahsi kaygılarımız varmış gibi yansıtmak çok yanlıştır. Öyle değildir. Böyle bir şeyin olması mümkün değildir. Biz halkımız için kendimizi feda etmiş insanlarız. Hakikat budur.
KAYGIMIZ ÖNDER APO’NUN, HALKIMIZIN VE TÜRKİYE’NİN GELECEĞİDİR
Bizi kaygılandıran; Önder Apo’nun, halkımızın ve Türkiye’nin geleceğidir. Önder Apo bu halkın önderidir, hala zindandadır. Biz bunu nasıl düşünmeyelim? Bazı endişelerimiz vardır, bu doğrudur. Çünkü devlet, güven oluşturacak adımları hala da atmamıştır. Fakat bizim yaptığımız her şey güven oluşturacak şeylerdir. Teorik anlamda biz Manifesto geliştirdik. Bu taktik bir yaklaşım geliştirmek değildir! Kongre kararı aldık. Önder Apo Barış ve Demokratik Toplum Manifestosu’nu geliştirdi. Şimdi bütün kadrolarımız bu Manifesto temelinde eğitim görüyorlar. Biz Kongre’de ne dedik? “PKK’yi feshediyoruz, silahlı mücadeleyi bırakıyoruz ve demokratik siyaseti esas alıyoruz, fakat bu süreci Önder Apo yürütmelidir” dedik. Buyurun, Önder Apo’nun önünü açın ki süreç daha hızlı yürüsün. Bu olmadan, elbette hızlı yürümeyecektir. Her zaman şunu söylüyoruz; süreci Önder Apo’nun yürütmesi gerekiyor. Eğer bunun önü açılmazsa, süreç böyle yürümez. Bazıları sürecin ağır işlemesini farklı yorumluyor. Ancak sebep budur; devlet güven oluşturacak adımlar atmıyor. Güven oluşturacak en büyük şey devletin Önder Apo’ya karşı yaklaşımıdır. Halkımıza karşı, zindandaki yoldaşlarımıza karşı yaklaşımlarıdır. Zindanlarda hala karşıtlık vardır.
ADIMLARIMIZ SAMİMİYETİMİZİN GÖSTERGESİDİR
Örneğin, birkaç gün önce zindanda Tuncer Sağlam’ın şehadeti yaşandı. Kanser hastalığı vardı, bırakılmadı, şehit düştü. Ne suç işlemiş? Örgüt propagandası yapmış. Zaten biz örgütü feshettik. Yani örgüt kendini feshetmiş, bir ateşkes süreci var, dostluğu geliştirme çabaları olması gerekirken, bir Kürt siyasetçisi “örgüt propagandası yaptın” adı altında tutuklanıyor, o zalimlikle bırakılmıyor ve şehit düşüyor. Kimse için cezaevinde kalamaz raporu vermeyen Adli Tıp onun için rapor vermesine rağmen yine bırakılmıyor. Açık ki, faşizan zihniyet hala devrededir. Peki nasıl kaygı yaşamayalım? Burada bir gelişme görünmüyor, sadece söylemler var. Pratik lazımdır; biz pratikleştirdik. Bakın söylüyorum, biz şimdi de pratik yapıyoruz. Daha önce attığımız adımlar ve bugünlerde de attığımız adımlar bizim bu süreçte ne kadar kararlı ve samimi olduğumuzun göstergesidir. Buyursun, devlet de samimiyetini göstersin.
ÖNDER APO’NUN ROLÜ AÇIKÇA BELİRTİLMELİ
Barış ve Siyasallaşma Komisyonu’nun bugünlerde harekete geçeceği gündemi var. Tabii bu komisyonun devlet tarafından resmi olarak tanınması gerekiyor. Yani devletin açıklaması lazım. Önder Apo’nun bu komisyondaki rolü nedir, bunu da açıkça dile getirmesi lazım ve resmi olarak çalışmalarına başlaması gerekiyor.
ATILMASI GEREKEN İLK ADIM İMRALI KAPILARININ AÇILMASIDIR
Bir diğeri, devlet veya AKP hükümeti ne diyor? “Öcalan’ın bırakılması veya özgürlüğü için toplum hazır değil” diyor. Siz toplumu hazırlamıyorsunuz ki! Şimdi bu iki yıldır Önder Apo’nun Türk devleti için nasıl bir yararı olduğunu Türk toplumu biliyor mu? Bilmiyor. Çünkü var olan gelişmeler için de “biz yaptık” diyorlar. Bu dönemde o kadar gelişme var, bölge kaynıyor. Herkes kendini savaşa hazırlıyor. Şimdi Türkiye böyle bir ortamda rahattır, değil mi? Neden rahattır? Bu süreç sayesinde rahattır. Yürütülen çalışmalar kamuoyuna doğru yansıtılırsa, toplumun kanaati değişecektir. Bunu kendileri yapmıyor, Önder Apo’nun yapmasına da izin vermiyorlar. Bu yüzden, daha önce söz verdikleri gibi, hem komisyonun resmi olması ve hem de İmralı’nın kapılarının açılması gerekiyor. Atılacak ilk adım budur. Önder Apo’nun özgür olması gerekiyor. Fakat atılması gereken ilk adım İmralı’nın kapılarının açılmasıdır. En azından Türk basınına konuşmalı, kendisi kendini izah etmeli. Siz yapmıyorsunuz, bırakın Önder Apo’nun kendisi yapsın. Şimdi bazı kesimler “niye bu kadar basına önem veriyorlar? Basın gelsin, aydınlar gelsin diyorlar” diyor. Sebep budur. Biz süreci ilerletmek istiyoruz. Bu yüzden, Türkiye kamuoyunun da hakikati görmesi ve hazırlanması gerekiyor. Hakikatin açıklanması için, bu önemli bir konudur.
TOP ARTIK TAMAMEN TÜRKİYE TARAFINDADIR
Özcesi, Türk devletinin adım atması gerekiyor. Daha önceden de bir defa söylemiştim; fakat daha sonra da bazı adımlar attık. Bu yüzden, top artık tamamen Türkiye tarafındadır. Ne yapacaklarını görmemiz gerekiyor. Biz, elimizden gelenin hepsini, bu dönemde yerine getirdik. Hareket Yönetimimizin açıklamasında belirtildiği gibi, bugün Türk devleti veya Türk ordusunun “PKK veya Apocu Hareket tarafından üzerimizde tehlike var” diyebileceği bir durum yoktur. Bu yüzden de, artık onların gerekli adımları atmaları gerekiyor.
Elbet esasta Önder Apo’nun özgürlüğü vardır. Fakat daha önce Önder Apo’nun çalışma koşullarının iyileştirilmesi, komisyonun resmi olarak devreye girmesi ve gazetecilerin, siyasetçilerin ve aydınların İmralı’ya gitmesi gerekiyor. Yani Önder Apo’nun süreci yürütebilmesi gerekiyor. Bu koşulların yaratılması önemlidir.
Kasım ayında 25 Kasım günü kadına yönelik şiddete karşı mücadele günü var. Toplumda halen de kadına yönelik şiddet çok yüksek düzeydedir. Kadına yönelik şiddete karşı mücadele dünya çapında ne kadar etkilidir? Bunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
KADINA YÖNELİK ŞİDDETİN KAYNAĞI ERKEK EGEMENLİĞİDİR
Kadına yönelik şiddete karşı bugün mücadele yürütülüyor. Öncelikle bu mücadeleyi yürüten herkesi selamlıyorum. Bu, aynı zamanda Hareket olarak bizim de mücadelemizdir. Kadına yönelik şiddetin kaynağı nedir? Erkek egemenliğidir. Erkek egemen zihniyet kadına yönelik şiddetin kaynağıdır. Biz, erkek egemenliğini ortadan kaldırmak istiyoruz. Hareket olarak bu zihniyetin ortadan kaldırılması için çok köklü bir zihniyet mücadelesi yürütüyoruz. Çünkü toplumun özgürleşmesi için kadının özgürleşmesi gerekir.
ÖZGÜR KADIN VE ERKEKLER YARATARAK ÖZGÜR BİR TOPLUMA ULAŞMAK İSTİYORUZ
Kadın özgürleşmeden özgür bir toplum yaratmak ayağı havada bir sözdür. Eğer gerçekten özgür bir toplum yaratmak istiyorsan, öncelikle cinslerin özgürleşmesi gerekir. Yani kadın özgürleşmelidir. Kadının yani toplumun özgürleşmesi için erkek egemen zihniyetin ortadan kalkması gerekiyor. Bu sadece kadın özgürlüğü için değil, toplumun özgürlüğü için de lazımdır. Bunun için biz çok daha köklü bir mücadeleyi esas alıyoruz. Eğer bu mücadele ilerler ve sonuç alırsa kadına yönelik şiddetin de kaynağı kurur, özgür bir toplumun zemini yaratılır. Bir toplumda kadın özgürleşirse, erkekler kof egemenlikçi zihniyetten kendilerini kurtarabilirse erkekler de özgürleşir. Biz bunu amaçlıyoruz. Özgür kadın ve özgür erkekler yaratarak özgür bir topluma ulaşmak istiyoruz. Bu, çok önemli, tarihi ve kutsaldır. Bu yüzden kadına yönelik şiddete karşı mücadele yürüten herkes değerlidir, sonuna kadar bu mücadeleden yanayız. Biz de çok daha köklü bir biçimde bu mücadeleyi, devrimci mücadelemize yedirmek ve gerçekten de özgür toplumu bir hakikat haline getirmek istiyoruz. Elbette, biz de bu temelde “Jin, Jiyan, Azadî” diyoruz.
Son günlerde Başûrê Kürdistan’da siyasi bir kriz var. Uzun bir süreden sonra Başûr Parlamentosu toplandı, fakat bazı partiler boykot etti. Bu durum Başûrê Kurdistan statüsüne dönük hangi riskler taşıyor? Siz Başûr için birçok kez ulusal birlik çağrısı yaptınız, şimdiki durumda bu birlik çağrısı ne kadar önemlidir?
BÖLGEDE CİDDİ BİR SAVAŞ VAR
Her şeyden önce şunu belirtmek gerekir ki; şu anda içinde bulunduğumuz dönem çok önemli bir dönemdir. Bölgede savaş vardır. Bölgenin geleceğinin ne olacağı belli değildir. Örneğin İran, Amerika ve İsrail arasındaki savaşın tekrardan alevleneceği şeklinde tartışmalar var. Zaten Yemen’de savaş var. Anlaşılan hegemonik güçler bölgedeki egemenliklerini garantilemek için iç savaşları, mezhep savaşlarını kışkırtmak istiyorlar ve bazı hamleler planlıyorlar. Bu çerçevede 3. Dünya Savaşı devam ediyor. Bölgede bu temelde bir dizayn yapmak ve bölgeyi paylaştırmak istiyorlar. Bu yönlü çabalar var.
KÜRTLER ULUSAL STRATEJİ İLE HAREKET ETMELİ
Böylesine önemli bir dönemde Kürtlere gerekli olan birliktir, ulusal birliktir. En azından ulusal bir strateji etrafında hareket etmektir. Çok derli toplu bir birlik gelişmezse bile, en azından herkesin dikkate alacağı ortak bir stratejiye ihtiyaç vardır. Ama son günlerde basında duyduğumuz şeylere göre Başûrê Kurdistan’da bunun tam tersi bir durum vardır ve bu bizi hiç hoşnut etmiyor. Güçlerin kendi arasında çelişkiler olabilir. Çok tabii olarak her partinin kendine özgü fikirleri olabilir. Birbirleriyle siyasal mücadele yürütmeleri de çok doğaldır. Ama herkesin bir ekseni olmalıdır.
Bazı kırmızı çizgiler vardır. Nedir bunlar? Ulusal çıkarlardır. Şimdi hangi ülkede farklı klik ve partiler olsa da, hepsinin ekseni kendi ülkesinin ulusal çıkarlarıdır. O eksende birbirleriyle mücadele yürütürler. Ama şimdi Güney’de gelişen krizin önü alınmazsa, çok tehlikeli bir duruma doğru gitme ihtimali vardır. Tehlike nedir? İki parçaya, iki tarafa bölünmedir. Bu durum Kürt halkının kazanımlarına dönük tehlikeleri arttırır. Zaten tehlike var, ama böyle bir şey olursa tehlikeleri büyütür. Bu yüzden, böyle bir şey olmamalıdır.
BAŞÛR’DA DEMOKRATİK BİRLİK HÜKÜMETİNİN KURULMASINI İSTİYORUZ
Esasen Önder Apo bundan bir sene önce hem bazı taraflara mektuplar gönderdi hem heyetler aracılığıyla sözlü mesajlar gönderdi hem de daima selam gönderiyor. Başûrê Kurdistan’da bir hükümetin kurulmasını, demokratik birliğin oluşmasını istiyor. Bir yerde seçimin olması ama iki sene boyunca meclisin toplanmamasının ve hükümetin kurulmamasının dünyada başka bir örneği yoktur. Toplandığında da sorunlu toplanıyor. Bir taraf meclisi topluyor, bir taraf ben çekiliyorum diyor. Bu, aşılması gereken bir durumdur. Bu yaklaşımlar halkımızın çıkarları için tehlike yaratıyor. Bu mesele yalnızca PDK ve YNK’nin meselesi değildir. Kürt halkının meselesidir. Evet, Başûrê Kurdistan’ın meselesidir, fakat Başûr’un önemli bir rolü vardır, tüm Kürtleri alakadar ediyor. Bu kardeşlerimiz lütfen bu gerçeği göz önünde bulundursunlar. Yalnızca kendilerinin ve Güney’in durumunu değil, tüm Kürtlerin durumunu göz önüne almalıdırlar.
BAŞÛR MESELESİNDE TARAF DEĞİLİZ
Önder Apo birliğin oluşmasını istiyor. Önder Apo bir yıldır kaç kezdir mesaj gönderiyor, mesela Önder Apo’yu dinleselerdi böyle olmazdı. Ama görünüyor ki, pek fazla dikkate almamışlar, herkes kendi bildiğinde ısrar etmiş. Herkes bilmelidir ki, biz bu meselede tarafsızız. Önder Apo da, görüşmesinde bu konuya işaret edip değinmiş, “bu, çok önemli bir meseledir, tarafsız olmalıyız, bu sorunun aşılması için üzerinde durmalıyız” demiştir.
BİRLİK PLATFORMU VEYA KONFERANSI ÇAĞRISINDA BULUNUYORUM
Bu program vesilesiyle şimdi çağrıda bulunuyorum; her iki taraf ve aslında tüm taraflar bölgede yaşananları ve halkımızın içinde bulunduğu süreci göz önüne almalıdır. Başûrê Kurdistan’da tüm siyasi tarafların katılacağı bir birlik platformu veya konferansı toplanmalı. Güney’de bu temelde bir tartışma platformu veya konferans olabilir. Bu tartışmanın sonucunda sadece iki tarafın değil, Güney Kürdistan’daki tüm siyasi tarafların katıldığı demokratik, ulusal ve müşterek bir hükümetin kurulması için herkes çabalamalıdır. Herkes sorumluluklarına sahip çıkmalıdır. Samimi çağrımız, temennimiz ve umudumuz budur.
KRİZİN AŞILMASI İÇİN HAREKET OLARAK ÜZERİMİZE DÜŞENİ YAPARIZ
Bu konuda Hareket olarak bizden ne istenirse biz hazırız. Aracı olabiliriz, destek verebiliriz, kardeşlerimizin bir araya gelmesi, tüm Başûr siyasetinin ortak tartışma yapması, nerede eksiklik ve yanlışlıkların olduğunun tespit edilmesi, bunların aşılması için ulusal çıkarlara uygun kararların alınması ve bu temelde birlik olan demokratik ve ulusal bir hükümet kurulması için yardımcı olabiliriz. Bizim kanaatimize göre Başûrê Kurdistan’da böyle bir şey gelişirse tüm Kurdistan’da ulusal birliğin gelişmesi için de, güçlü bir zemin olur. Bu yüzden bu konu çok önemlidir. Hem Başûr siyasetine hem de bize düşen ulusal bir görevdir. Dediğim gibi, bu konuda bize düşen ne varsa buna hazırız.
Ulusal birlikten söz ettik ve bugünlerde HPG Basın İrtibat Merkezi Rojhilatê Kürdistanlı şehitlerin anmalarını açıkladı. Bunu, Kürdistan’ın parçaları arasındaki ulusal birlik ruhu olarak görüyoruz. Şehit aileleri için bir mesaj yayınlamıştınız. Rojhilatê Kürdistanlı gençlerin katılımı hakkında ne belirtebilirsiniz? Ayrıca herkes merak ediyor, Rojhilatê Kürdistan’daki durum nereye doğru gidiyor, nasıl olacak?
Öncelikle bu vesileyle değerli Rojhilatê Kurdistan halkımızı saygıyla, sevgiyle selamlıyorum. Anmaları açıklanan son şehitlerimiz var. Önümüzdeki 10 gün içinde kalanları da açıklayacağız. Bu şehitlerimizin tümünü saygıyla ve minnetle anıyorum. Anıları önünde saygıyla eğiliyorum. Onlar dönemin kahramanlarıdır. Tüm değerli ailelerimiz bilmelidir ki, yetiştirdikleri kadın ve erkek evlatları Kurdistan halkı için önemli bir rol oynayıp şehadete ulaşmıştır. Şimdiye kadar bazı bölgelerin şehitlerini açıkladık. Bugün, yarın Urmiye şehitleri açıklanacaktır. Sonra Selmas, Xoy, Kotol, Merîwan ve Kelhor bölgesinden olan 40 civarında şehit arkadaş kalmıştır, o arkadaşları da önümüzdeki 10 gün içerisinde açıklayacağız.
ŞEHİTLER ULUSAL BİRLİĞİN YOLUDUR
Bunlar, ulusal yiğitlerdir. Ta Kelhor’dan ya da Erdelan’dan yola çıkmış, Bakurê Kurdistan’a, Başûrê Kurdistan’a gelmiş ve ulusal savaşa katılmış. Acaba bundan daha değerli ve onurlu ne olabilir? Kürt halkının genç kızları ve oğulları kendilerini bundan sorumlu görüyor, kendi bölgesini bırakıyor, birleşik ve özgür bir Kurdistan için başka bir parçaya gidip mücadele ediyor. Yıllarca canıgönülden savaşıp bu şekilde şehadete yürüyor. Bu, Kürt halkının zaferinin işaretidir. Bu, ulusal Kürt birliğinin yoludur. Loristan’daki, Kelhor’daki, İlam’daki biri yönünü Bakurê Kurdistan’a veriyor. Bu, öyle sıradan bir şey değildir. Bir de, bunlar çocuk değildir. Birçoğu üniversite okumuştur. Yani okumuşlar, Önder Apo’nun fikirlerine inanmışlar, bu temelde bu halkın militanları, savaşçıları ve komutanları olmaya karar vermişler. Ve nitekim birçoğu bu düzeye de ulaşmıştır.
BİZİ YOK ETMEK İÇİN HER ŞEYİ YAPTILAR
Şimdi şöyle bir durum da vardır, tüm Rojhilatê Kurdistan halkımız bilmelidir, inanıyorum ki birçoğu zaten takip ediyor, biliyordur. Özellikle son 10 yılda bize dönük çok büyük saldırılar gelişti. Bildiğiniz üzere soykırım ve yok etme saldırılarına Êzidî halkımız “ferman” diyor. Yani padişah yok etme temelinde ferman çıkarıyor ve ferman oluyor, yani kıyamet. Bu geçen 10 yılda Türk devleti bize karşı kıyamet ilan etti. Hareket olarak bizi yok etmek için NATO’dan destek aldı, modern silahları aldı, kendi içinde devleti dizayn edip her şeyi tek elde topladı, çağın modern silahlarıyla saldırarak bizi yok etmek istedi. İki kez bize ömür biçtiler. Bir kez, PKK 2017 yılı Nisanına kadar bitecek dediler. 2017 Nisanı geldi, geçti ama PKK bitmedi. Sonra ikinci kez, 2021’de plan yaptılar, Garê’ye dönük saldırı yaptılar. O zaman birçok çevreyle ittifak yaptılar, Irak da katılmıştı ve bizi 3 ay içinde bitirmek için ömür biçtiler. Bizi bitirmek için yasaklı kimyasal silahları, taktik nükleer ve tüm modern silahları bize karşı kullandılar. Ama onlara karşı çok tarihi bir direniş gelişti.
ŞEHİT AİLELERİNİ SAYGIYLA SELAMLIYORUM
Halkımızın mücadele tarihinde hiçbir zaman bir mevzide bu kadar uzun süreli bir direniş olmamıştır. Mesela Kela Dimdimê direnişi vardır, bir yıldan fazla sürdüğü belirtilir. Ama Zap’ın direnişi 5 yıl sürdü. 5 yıl boyunca aynı mevzide bu güçlü ve yasaklı silahlara karşı direniş geliştirildi. Bu direnişte bir akıl var, bir irade var, bir duruş var. Bu, öyle sıradan insanların işi değildir. İşte, bu ilan ettiğimiz kahramanlar bu direnişin birer neferidirler. Bu yüzden yerden göğe kadar onların kahramanlığı karşısında eğiliyorum. Onlar çok değerli insandırlar, bu halkın ve bu çağın yiğitleridirler. Onlar gerçekten de devrimimizin öncüleridir. Eğer biz bugün buradaysak, böyle konuşabiliyorsak, Türk devleti gidip Önder Apo’ya başvurmak zorunda kalmışsa, Bakur’da bu süreç başlamışsa, bu yiğitlerin sayesindedir. Rojhilatê Kurdistan’daki halkımız bunu iyi bilmelidir. Gerçekten de onların evlatları olan bu yoldaşlarımız, çok tarihi bir yolda destansı direnişler yaratarak şehadete ulaştılar. Onlar, bizim için ölümsüzdürler. Anıları yolumuzu aydınlatacaktır, davaları zaferle sonuçlanacaktır. Ailelerimiz de böyle yaklaşmalıdır, şehitlerin çizgisine ve davasına sahip çıkmalıdır. Bir kez daha o kahramanları saygıyla anıyorum. Başta şehit anneleri olmak üzere tüm şehit ailelerini saygıyla selamlıyorum, başları sağ olsun diyorum. Bizim de yüreğimiz çok kanadı, onlar bizim yoldaşlarımızdır, sizin ve tüm Rojhilatê Kurdistan halkının başı sağ olsun diyorum.
PJAK’LI YOLDAŞLARIN VE ROJHİLAT HALKININ BAŞI SAĞ OLSUN
Bölgenin tümünde çok belirsiz bir süreç vardır. Bunun Rojhilatê Kurdistan için de geçerli olduğunu düşünüyorum, böyle denilebilir. Konuya girmeden önce bir şey belirteyim. Dün basına bir açıklama yapıldı. PJAK’ın bir üyesi olan Dersîm Bihar arkadaş şehit olmuştur. Bu değerli şehidi saygıyla anıyorum, Dersîm Bihar arkadaşın ailesine, tüm PJAK’lı yoldaşlara ve Rojhilatê Kurdistan halkına başsağlığı diliyorum. Açıklamaya göre Dersîm yoldaş direnmiş, teslim olmamak için kendi silahını kendisine karşı kullanmıştır. Bu, çok değerli, fedaice ve kutsal bir ruhtur.
BÖLGEDEKİ GELİŞMELER ROJHİLATÊ KURDİSTAN’I ETKİLEYECEKTİR
Halkımız Rojhilatê Kurdistan’da şimdiye kadar bir duruş sergiledi. Bu, çok anlamlı bir duruştur. Yani kimsenin maşası olmadı. Bu, çok önemlidir. Halkımız üçüncü çizgiyi yürütmeli, hiçbir tarafa yaslanmamalı, bağımsız olmalıdır. Şimdiye kadar böyleydi. Hem tüm örgütler hem de PJAK böyle bir çizgi takip etti. Biz bunu uygun görüyoruz. Bölge çok önemli ve belirsiz bir dönemdedir. Bölgedeki gelişmeler kuşkusuz Rojhilatê Kurdistan’ı da etkileyecektir. Halkımız bu dönemde her ihtimale karşı hazırlıklı olmalıdır. Çünkü her ihtimal gelişebilir. Bu yüzden her ihtimale hazır olunmalıdır. Kendi gücüne dayanmalıdır, kendi örgütüne dayanmalıdır. Kendisini örgütlemelidir, toplum olarak birbirine yardım etmelidir, dayanışmasını geliştirmelidir, hiç kimse kendini yalnız hissetmemelidir, tüm toplum birlik olmalıdır, her yerde birbirini korumalıdır. Bu önemli dönemde duyarlı olmalıdır.
İRAN DEVLETİ KÜRTLERİ DÜŞMAN OLARAK GÖRMEMELİ
Önemli olan doğru olanı doğru zamanda yapmaktır. Doğru şeyleri yanlış bir zamanda yapmak yanlışa yol açar. Doğru şeyler doğru zamanda yapılmalıdır. Bu yüzden halkımız ve siyasetçileri bu hususta çok duyarlı olmalıdırlar. Biz, Rojhilatê Kurdistan’ın geleceği için iyimseriz. Yaşanacak gelişmelerin halkımız için olumlu olacağına inanıyoruz. Ama soğukkanlı yaklaşılmalıdır, savaş değil siyaset esas alınmalıdır. İran devleti bu kritik dönemde Kürtlere saldırmamalıdır, Kürtleri düşman olarak görmemelidir. Mesela bakın, İran devleti en zayıf olduğu zamanda Kürtler herhangi bir kötülük yapmadılar. Bunu göz önünde bulundurmalılar. Kürtler de sakin olmalıdır, gelişmeleri takip etmeli, ona göre hareket etmelidir. Şiddete dayalı yol ve yöntemleri değil, diyaloğu esas almalıdır. Kendi içlerinde ve tüm İran halklarıyla birlik ruhu yaratmalıdırlar. En iyi bu olur. Halkımızın Rojhilatê Kurdistan’daki geleceğinin olumlu ve başarılı olacağına inanıyorum. Rojhilatê Kurdistan’daki halkımızı bu temelde bir kez daha saygıyla selamlıyorum ve herkese başarılar diliyorum.