Lübnan Parlamentosu, binlerce mahkum ve hakkında adli işlem bulunan kişiyi kapsaması beklenen geniş kapsamlı genel af yasasını kabul etti. Parlamento Başkanlığı, yasanın bazı cezaların istisnai olarak azaltılmasını da öngördüğünü açıkladı.

Düzenleme, 1991'de Lübnan İç Savaşı'nın sona ermesinden bu yana kabul edilen ilk kapsamlı genel af yasası olma özelliğini taşıyor.

Yasa, uzun süredir farklı siyasi gruplar arasında tartışma konusu olurken, destekleyen milletvekilleri düzenlemeyi özellikle cezaevlerindeki aşırı doluluk ve yargı süreçlerinin uzunluğu gerekçeleriyle savundu.

CEZAEVLERİNDE DOLULUK YÜZDE 300’Ü AŞTI

Ulusal İnsan Hakları Komisyonu'nun 2025 raporuna göre Lübnan'daki cezaevlerinde aşırı doluluk oranı yüzde 300'e ulaştı. Cezaevi yönetiminin mart ayı sonundaki verilerine göre ülkede 6 bin 268 kişi tutuklu veya hükümlü bulunuyordu.

Milletvekili İmad el-Hut'un verdiği bilgilere göre yasa, idam ve müebbet hapis cezalarının yaklaşık 10 yıllık fiili hapse indirilmesine imkan sağlayacak. Ayrıca yargılanmayı beklerken 12 yıldan uzun süredir cezaevinde bulunan kişilerin serbest bırakılması da öngörülüyor.

ESKİ SİYASİ VE GÜVENLİK DOSYALARI DA GÜNDEMDE

Genel af tartışmaları, Suriye'de Beşar Esad yönetiminin 2024 sonunda devrilmesinin ardından yeniden gündeme gelmişti. Düzenlemenin, Suriye'deki savaşla bağlantılı suçlamalar nedeniyle uzun süredir yargılanmadan tutuklu bulunan bazı İslamcı mahkumları da kapsaması bekleniyor.

Öte yandan Baalbek ve Hermel bölgelerinden mahkum yakınları, uyuşturucu ticareti ve araç hırsızlığı gibi suçlardan tutuklu bulunan kişilerin de aftan yararlanmasını talep ediyor.

Hristiyan siyasi partiler ise İsrail'le müttefik olan eski Güney Lübnan Ordusu mensupları ile İsrail'in Lübnan'dan çekilmesinin ardından ülkeye kaçan kişilerin kapsama alınmasını istiyor.

Lübnan'da 1975-1990 iç savaşında işlenen siyasi suçlar için daha önce de af yasası çıkarılmış, ancak bu süreç kapsamlı bir toplumsal uzlaşma ve mağdurlar için adalet mekanizmasıyla desteklenmemişti.