Barış ve Demokratik Toplum Süreci kapsamında hazırlanan “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” Meclis Başkanlığı’na sunuldu. AKP ve MHP tarafından sunulan teklife DEM Parti ve CHP de imza verdi. Teklif, 7 Ağustos’ta Meclis Adalet Komisyonu’nun önüne inecek ve tartışılmaya başlanacak. Komisyonda kabul edilmesi halinde ise teklif Meclis Genel Kurulu’nda görüşülmeye başlanacak.

Sunulan yasa teklifini değerlendiren Diyarbakır Baro Başkan Yardımcısı Şilan Çelik, düzenlemenin devam eden sürecin hukuki zeminde atılan ilk önemli adımı olduğunu belirterek, teklifin eksik yönlerine rağmen önemli bir başlangıç niteliği taşıdığını söyledi. Sürecin bugüne kadar daha çok güven artırıcı adımlarla ilerlediğini ifade eden Çelik, “Yaklaşık iki yıldır devam eden süreçte ilk kez hukuki bir düzenleme Meclis’in gündemine geliyor. Daha önce de yasa olmaksızın bazı güven artırıcı adımlar atılmıştı. Ancak bunun bir yasal metinle yapılmış olması kamuoyunda olumlu karşılanıyor” dedi.

‘DEVLET TARAFINDAN ATILAN İLK HUKUKİ ADIM’

Yasa teklifine dair değerlendirmede bulunan Çelik, “Metnin bütünleyici olmadığı yönünde değerlendirmeler var. Ancak bunu sürece ilişkin olumsuz bir tablo olarak görmek doğru olmaz. Sürecin ilk adımı silahların bırakılmasıyla atılmıştı. Şimdi ise devlet tarafından hukuki bir adım atılıyor. Bu açıdan önemli bir gelişme olarak değerlendirmek gerekir. Tarafların bir araya gelerek bu hukuki metni oluşturabilmesi son derece önemli. Bir meseleyi konuşabilmeleri ve belirli başlıklarda uzlaşabilmeleri toplum açısından da güven verici bir gelişmedir” ifadelerini kullandı.

‘İHTİYAÇLAR DOĞRULTUSUNDA YENİ DÜZENLEMELER GEREKECEK’

Yasa teklifinin uygulama sürecinin belirleyici olacağını söyleyen Çelik, düzenlemenin süreli olmasına dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu: “Bu yasanın eksiklikleri ya da güçlü yönleri uygulama sırasında daha net görülecek. Ayrıca düzenlemenin süreli olması, ilerleyen dönemde yeni yasal düzenlemelerin de gündeme geleceğini gösteriyor. Bu süreçte tek yasa bu olmayacak. İhtiyaçlar doğrultusunda yeni düzenlemeler yapılması gerekecek. Yeni düzenlemelerde eşitlik ilkesi esas alınmalı. Sürecin tüm taraflarının hukuki güvence altında olması gerekiyor. Eğer bir güvence sağlanacaksa bunun kişiler arasında ayrım yapılmaksızın herkese uygulanması gerekir. Hem silah bırakan tarafların hem de sürece katkı sunan tüm kesimlerin kendilerini hukuki güvence içinde hissedebilmeleri önemlidir.”

‘KADINLAR SÜREÇTE YER ALMALI’

Toplumsal katılımın sürecin başarısı açısından belirleyici olacağını ifade eden Çelik, barış süreçlerinin yalnızca tarafların yürütebileceği süreçler olmadığına dikkat çekerek şunları aktardı: “Toplum ve buna ek olarak bağımsız izleme kurullarının oluşturulması gerekiyor. Dönüş süreçlerinin nasıl işleyeceği, dönen kişilerin hukuki güvenceleri ve toplumsal yaşama nasıl katılacakları izlenmelidir. Bu nedenle izleme kurullarının oluşturulması önemli olacaktır. Yasal düzenleme içinde yer almasa bile sivil inisiyatifler ve platformlar aracılığıyla böyle mekanizmalar kurulabilir.”

‘SÜRECE ÖNEMLİ BİR KAPI ARALIYOR’

Kadınların bu kurullarda aktif rol üstlenmesi gerektiğini dile getiren Çelik, barış süreçlerinde kadınların katkısı çok kıymetli olduğuna dikkat çekerek kadınların bu süreçte yer almasının sürecin sağlıklı işlemesine katkısı olacağının altını çizdi. Çelik konuşmasının devamında şu sözlere yer verdi: “Yasa teklifini bu noktada sürecin başlangıcı olarak değerlendirmek gerekiyor. Bu düzenleme tek başına yeterli olmayabilir ancak önemli bir kapı aralıyor.

Uzun süredir hukuki güvencelerin ancak yasal düzenlemelerle sağlanabileceğini ve bunun yerinin de Meclis olduğunu söylüyorduk. Önce komisyon kuruldu, şimdi de bir yasa teklifi gündeme geldi. Bu durum devletin de çözüm yönünde adım attığını gösteriyor. Elbette uygulamada ortaya çıkabilecek eksiklikler hukuki mekanizmalar ve demokratik yollarla giderilmeye çalışılacaktır.”