Baroya, vekillere ve doktorlara çağrı: ‘Gidin, İrfan Yılmaz’ın durumunu görün’

Avukat Doğa İncesu, hasta tutsak İrfan Yılmaz’ın koğuş arkadaşlarının yardımıyla yaşamını sürdürebildiğini belirterek baroya, vekillere ve doktorlara seslendi: “Gidin, İrfan Yılmaz’ın durumunu kendi gözlerinizle görün.”

İktidar ve yargının hasta tutsaklara yönelik düşmanca yaklaşımı devam ediyor. En son Van Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi’nde tutulan Tuncer Sağlam’ın ihmaller sonucunda yaşamını yitirmesi, hasta tutsakların durumunun aciliyetini bir kez daha gözler önüne serdi.

Yüzde 96 engelli olan ve Marmara 2 No’lu L Tipi Hapishanesi’nde tutulan İrfan Yılmaz’ın tahliyesi ise Adli Tıp Kurumu’nun “Hapishanede kalamaz” raporuna rağmen yargı-polis- cezaevi idaresi işbirliğiyle gerçekleştirilmiyor.

Tekerlekli sandalyeyle yaşamını sürdüren ve günlük bakım ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanan Yılmaz ile aynı koğuşta kalan ve yakın zamanda tahliye edilen Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) üyesi Avukat Doğa İncesu, hapishanedeki koşulları ve Yılmaz’ın durumunu ajansımıza anlattı.

‘BİZ ÜÇ GÜN BAKMASAK İRFAN YILMAZ YAŞAYAMAZ’

NATO Zirvesi bahanesiyle dört ay tutuklu kaldıktan sonra 22 Ekim’de tahliye olan Avukat Doğa İncesu, Marmara 2 Nolu L Tipi Hapishanesi’nde aynı koğuşta kaldığı yüzde 96 engelli, serebral palsi hastası olan İrfan Yılmaz’ın bulunduğu durumu, “Biz üç gün bakmasak İrfan Yılmaz yaşayamaz” diyerek özetledi.

Yılmaz'ın hapishanede tek başına yaşamını sürdüremediğini, bütün temel ihtiyaçlarının koğuş arkadaşları tarafından karşılandığını belirten İncesu, Adli Tıp Kurumu'nun (ATK) hapishanede kalamayacağı yönündeki raporuna rağmen tahliye edilmemesine tepki gösterdi.

BAKIRKÖY İNFAZ HAKİMLİĞİ ATK RAPORUNU DEĞİL, SARIYER İLÇE EMNİYETİ’NİN YAZISINI DİKKATE ALDI

Avukat İncesu, İrfan Yılmaz'ın kağıt üzerinde yazı işleri müdürü olduğu Halk Okulu Dergisi’nde Akın Gürlek hakkında çıkan bir yazı gerekçe gösterilerek, “Terörle mücadelede görev almış kişileri hedef gösterme” iddiasıyla 28. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen 2 yıl 1 aylık hapis cezasının onanmasının ardından 30 Ocak 2025’te tutuklandığını belirtti. Yılmaz’ın hükmü onandıktan sonra avukatlar olarak hemen infaz erteleme başvurusu yaptıklarını anlatan İncesu, 60 yaşındaki İrfan Yılmaz'ın serebral palsi hastası olduğunu ve bu hastalığın beynin kas hareketlerini kontrol etme mekanizmasını etkilediğini söyledi.

Yılmaz'ın belden aşağısını kullanamadığını, kollarını da ancak çok sınırlı hareket ettirebildiğini ifade eden İncesu, “Biz infaz erteleme başvurusunu yaptıktan sonra ATK’ye sevk kararı verildi ve İrfan Yılmaz hakkında ATK 11. İhtisas Kurulu “Hapishanede kalamaz” raporu verdi. Ancak Bakırköy İnfaz Hakimliği, İrfan Yılmaz’ın ikamet ettiği Sarıyer’deki İlçe Emniyet Müdürlüğü'nden görüş istedi. Emniyet Müdürlüğü ise, İrfan Yılmaz'ın hasta ve tekerlekli sandalyede olduğu halde, toplum güvenliği bakımından tehlike oluşturduğu yönünde yazı yazdı. Böylece infazın ertelenmesi talebimiz reddedildi” dedi.

‘ELEKTRİKLİ TEKERLEKLİ SANDALYESİNE EL KOYUP AYAKLIKSIZ, MANUEL TEKERLEKLİ SANDALYE VERDİLER’

İrfan Yılmaz’ın zor koşullardaki hapishane günlerine bizzat tanıklık eden İncesu, günlük yaşamını tek başına sürdürebilmesi mümkün olmayan Yılmaz’ın, toplum güvenliği açısından “tehlike” olarak lanse edilmesinin düşman hukukunu da aşan bir durum olduğuna işaret etti.

İncesu, vicdansızlığın geldiği boyutu, “Hapishaneye girerken, İrfan Yılmaz’ın hareket etmesini kolaylaştıran elektrikli tekerlekli sandalyesine dahi el konulup, kendisine ayaklıksız, manuel bir tekerlekli sandalye verildi” diyerek anlattı.

Bu ayaklıksız, tekerlekli sandalye nedeniyle İrfan Yılmaz’ın vücudunun sürekli yere doğru kaydığına dikkat çeken İncesu, şöyle konuştu:

“İrfan abiye ayaklıklı tekerlekli sandalye temin edilmesi için Adalet Bakanlığı’na ve Sağlık Bakanlığı’na yazdık. Ama cevap alamadık. O nedenle İrfan abinin ayakları sürekli sandalyenin aşağısına kayıyor ve düşme tehlikesi yaşıyor. Bu soruna çözüm bulmak için maşrapanın ucunu söküp iplerle, bantlarla ve çeşitli malzemelerle tekerlekli sandalyeye destek yapmaya çalıştık. Ama olmadı.

‘ÇOK BİLİNÇLİ BİR EZİYET SÖZ KONUSU’

Çok bilinçli bir eziyet söz konusu. İrfan Yılmaz o kadar ilkel koşullarda yaşamını sürdürmeye çalışıyor ki... Bir tarafta her koğuşa kamera koymak için kaynak bulunuyor, diğer tarafta bu insanın hayatını sürdürebilmesi için gereken bir tekerlekli sandalyeye kaynak bulunamıyor.

Sonuçta İrfan Yılmaz, günlük hayat pratiği içerisinde bir insanın yapabildiği hiçbir şeyi yapamıyor. Üstünü değiştiremiyor, tuvalete gidip ihtiyacını göremiyor, banyo yapamıyor, yemek yiyemiyor, ilaçlarını alıp içemiyor.

Ben koğuşa geldiğimde, İrfan Yılmaz’ın bakımını üstlenmek için bir nöbet sistemi oluşturulduğunu gördüm. Her gün bir arkadaşımız İrfan Yılmaz'ın bütün ihtiyaçlarını karşılamak için nöbetçisi oluyorduk. Sabah kalkıyorduk, İrfan abinin kıyafetlerini değiştiriyorduk, altı temizlenecek mi onu kontrol ediyorduk. Eğer temizlenmesi gerekiyorsa temizliyorduk.

Sabah onu beş kişi kaldırıyorduk. Kas gücünü kullanamadığı için kuvveti yok ve kendiliğinden kalkamıyor. Biz bir düzenek yapmış, yatakların üstüne ipler bağlamıştık. O ipleri eli titreye titreye tutturuyorduk ona ve biraz bizden güç alarak, biraz da kendini çekerek ancak yataktan kaldırabiliyorduk. Daha sonra belinden kavrayıp tekerlekli sandalyeye oturtabiliyorduk.

‘BU DURUMDAKİ BİR İNSAN NASIL TEHLİKE TEŞKİL EDEBİLİR?’

İrfan abi kaslarına hükmedemediği için zaman zaman kasılmalar yaşıyor. Hapishane idaresinin verdiği tekerlekli sandalyede de ayaklık olmadığı için bu kasılmalar sırasında sandalyeden aşağı doğru kayıyordu. Gün içerisinde 10-15, bazen 15-20 defa onu yeniden kaldırıp oturtmak zorunda kalıyorduk. Biz olmazsak İrfan abi yataktan kalkamaz.

Bu durumdaki bir insan toplum güvenliği açısından nasıl tehlike teşkil edebilir? Nasıl bu gerekçeyi öne sürüp onu serbest bırakmazlar? Mesela bir gün ona banyo yaptırırken yere düştü. Çok korktuk, bir yerini kıracak diye. Çünkü zaten hareket edemiyor.”

‘YILMAZ’IN İHTİYAÇLARINI TEMİN ETMEK İÇİN HER HAFTA TARTIŞMAK ZORUNDA KALIYORUZ’

Yılmaz'ın sağlık ihtiyaçlarının karşılanmasında da ciddi sorunlar yaşandığını belirten İncesu, sonda, idrar torbası, yetişkin bezi ve sondayı sabitlemek için kullanılan flaster bant gibi malzemelerin temini konusunda sürekli sorun çıktığını söyledi.

Hapishane revirinden haftada yalnızca beş sonda verildiğine dikkat çeken İncesu, şunları söyledi:

“Hapishane reviri bize sabit hastane sondası temin etmek yerine plastik sondalar veriyordu. Bu sondalar da çok kalitesiz olduğu için ikide bir patlıyor, bu da enfeksiyon riski oluşturuyordu. Bu tek kullanımlık plastik sondalar, sabitleme mekanizması olmadığı için büyük bir sıkıntıya yol açıyor. Biz sondayı İrfan abinin vücuduna ancak flaster bantlar aracılığıyla sabitliyorduk ve iyi sabitlenemediği için sürekli sıkıntı yaşıyorduk.

Sonda ve bant zorunlu ihtiyaçlar. Ama her hafta bunların temini için gardiyanlarla tartışmak zorunda kalıyorduk. Gözlüğü bozuk olmasına rağmen aylardır göz doktoruna sevki yapılamıyor. Gözlüğünün bir camı sürekli düşüyor, onu da iplerle ilkel çözümler üreterek tutturmaya çalıştık.”

‘HAZİRAN’DA AÇIK HAPİSHANEYE GİTMESİ İDARE VE GÖZLEM KURULU TARAFINDAN ENGELLENDİ’

İrfan Yılmaz’ın normalde geçtiğimiz haziran ayında açık hapishaneye geçmesi gerektiğini ancak bu kez de hapishanenin İdare ve Gözlem Kurulu’nun buna engel olduğunu belirten İncesu, şunları aktardı:

“Hapishanenin İdare ve Gözlem Kurulu, İrfan Yılmaz’ın açık hapishaneye çıkmasını, ‘Tarafsız koğuşa geçmediği’ gerekçesini öne sürerek engelledi. Oysa bu konuda Yargıtay’ın kararı var. Siz nasıl tarafsız koğuşa geçme zorunluluğu dayatırsınız? Kanunen böyle bir zorunluluk yok. Kaldı ki İrfan abi tarafsız koğuşa geçse, orada kimse onun bakımıyla ilgilenmez.

İrfan Yılmaz'ın yürüyemediğini, tek başına ihtiyaçlarını karşılayamadığını hapishane idaresi de görüyor ve biliyor. Mesela açık görüş bittikten sonra İrfan abiyi koğuşumuzun kapısı önüne tekerlekli sandalye ile getirdiğimizde kasılma nöbeti gibi bir durum yaşadı. O anlarda acı çektiği için kendini de ifade edemiyor. O nedenle önce ne olduğunu anlamadık. Yatağa yatırdık ve bacaklarına masaj yapmaya başladık. Daha sonra sondayı kontrol etmek geldi aklımıza. Kontrol ettiğimizde sondanın katlanmış olduğunu fark ettik. Sonda katlanınca ihtiyacını göremediği için kasılma nöbeti geçirdiğini anladık.

Biz yardım etmesek İrfan Yılmaz ile kimse ilgilenmez. Buna rağmen hala ‘taraflı, tarafsız koğuş’ bahaneleri üretip tahliyesini geciktiriyorlar. Resmen yaşam hakkı ihlal ediliyor. Onun yaşam hakkını ne Adalet Bakanlığı ne de Sağlık Bakanlığı koruyor. Onun yaşamını koğuş arkadaşları koruyor.”

‘YILMAZ’IN AİLESİ 45 DAKİKA GÖRÜŞ İÇİN 48 SAATLİK YOL GELİP GERİ GİDİYOR’

İşkence halini alan bu durumun sadece İrfan Yılmaz’ı değil ailesini de etkilediğini vurgulayan İncesu, Yımaz’ın ailesinin Kars’ta yaşadığını ve onu sadece 45 dakika görebilmek için otobüsle toplam 48 saat yol gidip gelmek zorunda kaldıklarını anlattı. En son İrfan Yılmaz’ın kardeşinin geldiğini ama görüşte kasılma nöbeti geçirdiği için konuşamadıklarını belirten İncesu, vakit kaybetmeden artık bu işkenceye son verilmesi ve İrfan Yılmaz’ın tahliye edilmesi gerektiğinin altını çizdi.

‘HASTA TUTSAKLARIN YERİ HAPİSHANELER OLAMAZ’

Bakanlıklardan İstanbul Barosu’na, Tabipler Odası’na kadar yazmadıkları kurum kalmadığını aktaran Doğa İncesu, buna rağmen kimsenin harekete geçmediğini belirtti. “Hasta tutsakların yeri hapishaneler olamaz” diyen İncesu, avukatlara, milletvekillerine ve demokratik kitle örgütlerine şöyle seslendi:

“Gidin, İrfan Yılmaz'ın durumunu kendi gözlerinizle görün. Yardım olmadan hayatını sürdürebilmesi olanaksız. Bu durumdaki bir insan toplum güvenliği bakımından nasıl bir tehlike oluşturabilir? Kendi gözlerinizle görün. İrfan Yılmaz’ın bulunduğu koğuştaki insanların çoğu da yaşlı. Onun bakımını üstlenebilecek çok az sayıda genç var. Onlar da olmasa İrfan Yılmaz yerinden hareket edemez.

İlk tutuklandığında Metris Hapishanesi’ne götürülmüştü ve orada yalnız tutulmuştu. Marmara Hapishanesi’ne geldiğinde çok kötü bir durumdaydı. Onu temizlememişler bile, öylece kalmış ortada. O yüzden üstüne basa basa, İrfan Yılmaz'ın hapishanede kalmasının bir işkence olduğunu söylüyoruz. Bu koşullar hayatını açıkça tehdit ediyor, hastalığının ilerlemesine neden oluyor. Hasta tutsakların yeri hapishaneler değil, bunu artık herkesin kavraması lazım.

Tahliye olduğumda İrfan abi bana, ‘Benim yaşadığım, bütün hasta tutsakların sorunu’ dedi. Ve hepimiz biliyoruz ki hasta tutsaklar meselesinde kamuoyu oluşmadan kimse adım atmıyor. Bu konuda Anayasa Mahkemesi’ne de bireysel başvurularda bulunduk ama bir dönüş olmadı.

İrfan Yılmaz’ın hastalığının tedavisi yok. Hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak için ilaç kullanıyor ama hapishanenin kötü koşullarında hastalık ilerliyor. Normalde İrfan Yılmaz durumundaki bir insanın hapishanede kalma ihtimali yok. Aslında ‘hasta tutsak’ diye bir kavram olmamalı. Eğer bir insan hastaysa yeri hapishane değildir.

Bu konuda halkın daha duyarlı olması gerekiyor. Bu insanlar bizim mücadelemiz, dayanışmamız olmadan yaşamlarını sürdüremezler. Meselenin bu ciddiyeti kavranmalı artık. Hasta tutsakların serbest bırakılması hepimizin mücadelesinden geçiyor.”